Sıfat-İsim Uyumu
Türkçede ve Rusçada sıfatlar, onları niteledikleri isimlerle uyum içinde olmalıdır. Bu uyum, cinsiyet, sayı ve hâl bakımından sağlanır. Özellikle Rusçada, sıfat sonları bu özelliklere göre değişir.
Notlar
Rusçada sıfatlar, isimlerin hâline göre değişiklik gösterir. Örneğin, belirtme hâlinde eril canlı isimlerle kullanılan sıfat sonları yalın hâlde kullanılanlardan farklıdır.
Sıfatları isimlerle cinsiyet, sayı ve hâle göre eşleştirin.
Alıştırmalar
Aşağıdaki cümlelerde sıfatları isimlerle uyumlu hâle getirin:
Я вижу ___ (красивый) дом.Ev (дом) eril ve cansızdır, yalın hâlde sıfat sert kök -ый alır. · answer: красивый
Она читает ___ (интересный) книгу.Kitap (книга) dişil, belirtme hâlinde -ую eki alır. · answer: интересную
Мы покупаем ___ (новый) машины.Arabalar (машины) çoğul, yalın hâlde sıfat -ые eki alır. · answer: новые
Он ищет ___ (старый) друга.Arkadaş (друг) eril, canlı, belirtme hâlinde sıfat -ого eki alır. · answer: старого
Sıfat-İsim Örnekleri
новый стол (yeni masa)Eril, cansız, tekil, sert kök
нового студента (yeni öğrenci - belirtme hali)Eril, canlı, tekil, yumuşak kök
новая книга (yeni kitap)Dişil, tekil
новые столы (yeni masalar)Çoğul, cansız
новых студентов (yeni öğrenciler - belirtme hali)Çoğul, canlı
Sıfat-İsim Uyumu Kuralları
Sıfatlar isimlerin cinsiyetine (eril, dişil, nötr), canlılık durumuna (canlı/cansız), sayılarına (tekil, çoğul) ve hâllerine göre değişir.
| Cinsiyet/Canlılık | Tekil Sert Kök | Tekil Yumuşak Kök | Çoğul Sert Kök | Çoğul Yumuşak Kök | Örnek İsimli Tamlamalar |
|---|---|---|---|---|---|
| Eril Cansız | -ый | -ий | -ые | -ие | новый стол, синий дом, большие столы |
| Eril Canlı | -ого | -его | -ых | -их | нового студента, синего кота, больших студентов |
| Dişil | -ая | -яя | -ые | -ие | новая книга, синяя ручка, большие книги |
| Nötr | -ое | -ее | -ые | -ие | новое окно, синее море, большие окна |
Sıfat Oluşumu ve Son Ekler
Sıfatlar sert ve yumuşak kök olarak iki tipe ayrılır. Son ekleri isimlerin cinsiyetine ve canlılık durumuna göre değişir.