Russisch volkslied: tekst, vertaling en geschiedenis
Het volkslied van Rusland: tekst van Sergej Michalkov, muziek van Aleksandr Aleksandrov, sinds 2000. Drie coupletten en refrein, regel voor regel vertaald.
Het volkslied van Rusland heet officieel Государственный гимн Российской Федерации, het staatslied van de Russische Federatie. Het begint met Россия, священная наша держава, "Rusland, onze heilige staat". De muziek is van Aleksandr Aleksandrov: de melodie die hij schreef voor het Sovjetvolkslied, dat in 1944 voor het eerst klonk. De tekst is van de dichter Sergej Michalkov. De melodie werd het volkslied door een federale constitutionele wet van 25 december 2000, en de tekst van Michalkov werd op 30 december 2000 bij presidentieel decreet goedgekeurd. De tekst heeft drie coupletten, en na elk couplet volgt hetzelfde refrein. Bij sportwedstrijden en veel plechtigheden hoor je meestal de korte versie: het eerste couplet en het refrein.
De tekst in het Russisch en het Nederlands
Dit is de officiële tekst zoals het Kremlin die publiceert. Onder elke Russische regel staat de transcriptie in Latijnse letters, rechts onze vertaling. Het refrein wordt na elk couplet gezongen.
Eerste couplet
| Russisch | Betekenis |
|---|---|
| Россия, священная наша держава, Rossiya, svyashchennaya nasha derzhava, |
Rusland, onze heilige staat, |
| Россия, любимая наша страна. Rossiya, lyubimaya nasha strana. |
Rusland, ons geliefde land. |
| Могучая воля, великая слава, Moguchaya volya, velikaya slava, |
Een machtige wil, een grote roem: |
| Твоё достоянье на все времена! Tvoyo dostoyanye na vse vremena! |
dat is jouw erfgoed voor altijd! |
Refrein
| Russisch | Betekenis |
|---|---|
| Славься, Отечество наше свободное, Slavsya, Otechestvo nashe svobodnoye, |
Wees geprezen, ons vrije vaderland, |
| Братских народов союз вековой, Bratskikh narodov soyuz vekovoy, |
eeuwenoud verbond van broedervolken, |
| Предками данная мудрость народная! Predkami dannaya mudrost narodnaya! |
wijsheid van het volk, door de voorouders doorgegeven! |
| Славься, страна! Мы гордимся тобой! Slavsya, strana! My gordimsya toboy! |
Wees geprezen, land! Wij zijn trots op jou! |
Tweede couplet
| Russisch | Betekenis |
|---|---|
| От южных морей до полярного края Ot yuzhnykh morey do polyarnogo kraya |
Van de zuidelijke zeeën tot het poolgebied |
| Раскинулись наши леса и поля. Raskinulis nashi lesa i polya. |
strekken onze bossen en velden zich uit. |
| Одна ты на свете! Одна ты такая, Odna ty na svete! Odna ty takaya, |
Jij bent de enige op de wereld! Er is er maar één zoals jij, |
| Хранимая Богом родная земля! Khranimaya Bogom rodnaya zemlya! |
geboortegrond, door God behoed! |
Derde couplet
| Russisch | Betekenis |
|---|---|
| Широкий простор для мечты и для жизни Shirokiy prostor dlya mechty i dlya zhizni |
Een wijde ruimte voor dromen en voor het leven |
| Грядущие нам открывают года. Gryadushchiye nam otkryvayut goda. |
openen de komende jaren voor ons. |
| Нам силу даёт наша верность Отчизне. Nam silu dayot nasha vernost Otchizne. |
Onze trouw aan het vaderland geeft ons kracht. |
| Так было, так есть и так будет всегда! Tak bylo, tak yest i tak budet vsegda! |
Zo was het, zo is het en zo zal het altijd zijn! |
De drie coupletten gaan van het land zelf naar zijn natuur en dan naar de toekomst. Het eerste spreekt over Rusland als staat met een lange geschiedenis, het tweede gaat over de kaart van de zeeën in het zuiden tot het poolgebied, en het derde kijkt vooruit en eindigt met een regel die verleden, heden en toekomst in acht woorden samenbrengt. Het refrein blijft steeds hetzelfde: een vrij vaderland, een verbond van vele volken en de wijsheid van eerdere generaties.
Het verhaal achter het volkslied
De melodie is ouder dan de tekst. Aleksandr Aleksandrov, componist en leider van het zang- en dansensemble van het Rode Leger, schreef haar voor het volkslied van de Sovjet-Unie. De Sovjettekst was van Sergej Michalkov en de journalist Gabriel El-Registan. Die werd in december 1943 goedgekeurd en in de nacht van 1 januari 1944 voor het eerst op de radio uitgezonden.
Michalkov kwam meer dan eens op het volkslied terug. In 1977 werd een nieuwe versie van de Sovjettekst goedgekeurd, ook van zijn hand, waarin de naam van Stalin niet meer voorkwam. Toch kennen de meeste Russen Michalkov in de eerste plaats als kinderdichter. Hele generaties groeiden op met zijn verzen, vooral met Дядя Стёпа (Oom Stjopa), de goedhartige reus van een politieagent.
Na het einde van de Sovjet-Unie koos Rusland eerst een ander volkslied. Een decreet van 11 december 1993 maakte een melodie op basis van het Patriottisch lied van Michail Glinka tot staatslied. Het had geen officiële tekst, dus in stadions en bij plechtigheden kon men alleen luisteren.
In december 2000 namen de Staatsdoema en de Federatieraad een federale constitutionele wet over het volkslied aan, die op 25 december 2000 werd ondertekend, en de melodie van Aleksandrov keerde terug. Een werkgroep bekeek de voorstellen voor de tekst, en op 30 december 2000 keurde een presidentieel decreet de nieuwe tekst van Michalkov goed. Dezelfde dag klonk het nieuwe volkslied voor het eerst officieel, tijdens een staatsreceptie in het Grote Kremlinpaleis. In maart 2001 werd de tekst ook in de wet zelf opgenomen.
De wet regelt ook hoe het volkslied klinkt. Iedereen luistert staand, en mannen nemen hun hoofddeksel af. De staatstelevisie en de staatsradio spelen het aan het begin en het einde van elke uitzenddag, en in de nieuwjaarsnacht klinkt het direct na de twaalf slagen van de klok op de Spasskaja-toren van het Kremlin.
Woorden die het leren waard zijn
держава: staat, mogendheid. Een plechtig woord voor een sterk land; великая держава is een grootmacht. In het dagelijks leven zeg je страна (land) of государство (staat).
любимый: geliefd, lievelings-. Een woord dat je elke dag gebruikt: мой любимый фильм (mijn lievelingsfilm). Het komt van любить, houden van.
воля: wil. Сила воли is wilskracht. In het oudere Russisch betekende воля ook vrijheid, en in liederen en gedichten hoor je die betekenis nog steeds.
слава: roem, eer. Слава богу! (Godzijdank!) hoor je voortdurend, en Слава is ook de korte vorm van namen als Вячеслав en Ярослав.
достоянье: erfgoed, bezit. De gewone vorm is достояние; in gedichten wordt -ие vaak ingekort tot -ье voor het ritme. Национальное достояние is nationaal erfgoed.
славься: wees geprezen. Gebiedende wijs van славиться, met de wederkerende uitgang -ся. Glinka's opera Een leven voor de tsaar eindigt met een beroemd koor dat met hetzelfde woord begint.
Отечество, Отчизна: vaderland. Allebei afgeleid van отец (vader), en allebei plechtig. De feestdag op 23 februari heet День защитника Отечества, de Dag van de Verdediger van het Vaderland.
народ, народный: volk, volks-. Братских народов is genitief meervoud, "van broedervolken". Народная песня is een volkslied in de zin van een traditioneel lied.
предками данная: door de voorouders gegeven. Данная is een voltooid deelwoord in de lijdende vorm van дать (geven), en предками staat in de instrumentalis, de naamval die zegt wie de handeling verricht. In geschreven Russisch kom je dit voortdurend tegen: книга, написанная Пушкиным, een boek geschreven door Poesjkin.
от ... до ...: van ... tot .... Beide voorzetsels vragen de genitief: от южных морей до полярного края. Dat heb je dagelijks nodig: от дома до работы, van huis naar het werk.
на свете: op de wereld. Свет betekent zowel "licht" als "wereld". In Одна ты на свете staat ты voor de nadruk achter одна; de Russische woordvolgorde laat dat makkelijk toe.
родная земля: geboortegrond. Родной betekent geboorte-, eigen, dierbaar: родной язык is je moedertaal, родной город je geboortestad.
мечта: droom in de zin van wens. De droom die je 's nachts hebt, is сон. Это моя мечта, dat is mijn droom.
так было, так есть и так будет: zo was het, zo is het en zo zal het zijn. Drie tijden van быть (zijn) in één regel. Normaal laat het Russisch de tegenwoordige tijd есть weg; hier staat hij er bewust, zodat alle drie de tijden genoemd worden.
Verder met Russisch
In de zestien regels van het volkslied zitten al de genitief, de instrumentalis, een passief deelwoord en drie tijden van één werkwoord. Bouw daarop verder met onze gratis woordenlijsten met audio, zonder account. Hoe moeilijk de taal echt is, lees je in is Russisch moeilijk?
Onze app Learn Russian brengt je van het alfabet en je eerste woorden via teksten op jouw niveau naar Poesjkin, Tsjechov en Dostojevski, met een vertaling onder elke regel. Downloaden is gratis; sommige boeken en extra's ontgrendel je met diamanten, die je onder het leren verdient, of met Premium.