Powitania po arabsku: as-salamu alajkum, marhaba, sabah al-chajr i co odpowiedzieć
Najważniejsze arabskie powitania i pożegnania z zapisem arabskim, wymową dla Polaka i właściwą odpowiedzią na każde z nich. Plus to, jak pytać o samopoczucie, dziękować i żegnać się.
Najbardziej uniwersalne arabskie powitanie to السَّلَامُ عَلَيْكُمْ (as-salāmu ʿalajkum, „pokój z wami”), a odpowiada się na nie وَعَلَيْكُمُ السَّلَامُ (wa-ʿalajkumu s-salām, „i z wami pokój”). Na co dzień równie często usłyszysz مَرْحَبًا (marḥaban, cześć) i أَهْلًا (ahlan, witaj). W arabskim prawie każde powitanie ma swoją stałą odpowiedź, i to ją warto znać najbardziej.
Pozdrowienie i odpowiedź
Polakowi taki układ nie jest obcy. Na wsi do dziś słychać „Szczęść Boże” i odpowiedź „Bóg zapłać”, a starsze pokolenie pamięta „Niech będzie pochwalony Jezus Chrystus” i „Na wieki wieków”. W arabskim działa to podobnie, tylko w każdej sytuacji, także w mieście i w biurze. Często odpowiedź powtarza powitanie albo je „przebija”.
Najważniejsze powitania
| Powitanie | Wymowa | Znaczenie | Odpowiedź |
|---|---|---|---|
| السَّلَامُ عَلَيْكُمْ | as-salāmu ʿalajkum | pokój z wami | وَعَلَيْكُمُ السَّلَامُ wa-ʿalajkumu s-salām, i z wami pokój |
| مَرْحَبًا | marḥaban | cześć, witaj | مَرْحَبًا marḥaban albo أَهْلًا ahlan |
| أَهْلًا وَسَهْلًا | ahlan wa-sahlan | witaj, rozgość się | أَهْلًا بِكَ ahlan bika (do mężczyzny), أَهْلًا بِكِ ahlan biki (do kobiety) |
| صَبَاحُ الْخَيْرِ | ṣabāḥu l-chajr | dzień dobry (rano) | صَبَاحُ النُّورِ ṣabāḥu n-nūr, poranek światła |
| مَسَاءُ الْخَيْرِ | masā'u l-chajr | dobry wieczór | مَسَاءُ النُّورِ masā'u n-nūr, wieczór światła |
Odpowiedź na „dzień dobry” to piękny przykład przebijania: ktoś życzy ci „poranka dobra”, a ty odpowiadasz „poranka światła”.
Zwróć uwagę na as-salām i n-nūr: rodzajnik al- zmienia brzmienie przed literami س i ن. To litery słoneczne, o których piszemy w tekście Litery słoneczne i księżycowe.
Jak się masz?
| Pytanie lub zwrot | Wymowa | Znaczenie |
|---|---|---|
| كَيْفَ حَالُكَ؟ | kajfa ḥāluka? | jak się masz? (do mężczyzny) |
| كَيْفَ حَالُكِ؟ | kajfa ḥāluki? | jak się masz? (do kobiety) |
| بِخَيْرٍ، الْحَمْدُ لِلّٰهِ | bi-chajr, al-ḥamdu lillāh | dobrze, dzięki Bogu |
| وَأَنْتَ؟ / وَأَنْتِ؟ | wa-anta? / wa-anti? | a ty? (do mężczyzny / do kobiety) |
Al-ḥamdu lillāh usłyszysz w tej odpowiedzi od ludzi bardzo różnych przekonań. To utarty zwrot, trochę jak nasze „dzięki Bogu”, które mówi się bez myślenia o teologii.
Końcówki -ka i -ki to zaimek „ty” doklejony do słowa, inny dla mężczyzny i dla kobiety. Więcej w lekcji o zaimkach dołączonych.
Przedstawianie się
| Zwrot | Wymowa | Znaczenie |
|---|---|---|
| مَا اسْمُكَ؟ / مَا اسْمُكِ؟ | mā smuka? / mā smuki? | jak masz na imię? |
| اِسْمِي آنَّا | ismī Annā | mam na imię Anna |
| أَنَا مِنْ بُولَنْدَا | ana min Būlandā | jestem z Polski |
| تَشَرَّفْنَا | taszarrafnā | miło mi (dosłownie „zostaliśmy zaszczyceni”) |
Pożegnania
| Pożegnanie | Wymowa | Znaczenie | Odpowiedź |
|---|---|---|---|
| مَعَ السَّلَامَةِ | maʿa s-salāma | do widzenia, „z pokojem” | مَعَ السَّلَامَةِ albo اللّٰهُ يُسَلِّمُكَ allāhu jusallimuk, niech Bóg cię strzeże |
| تُصْبِحُ عَلَى خَيْرٍ | tuṣbiḥu ʿalā chajr | dobranoc, „obudź się w dobrym” | وَأَنْتَ مِنْ أَهْلِهِ wa-anta min ahlihi, i ty też |
| إِلَى اللِّقَاءِ | ilā l-liqā' | do zobaczenia | إِلَى اللِّقَاءِ |
Trzy słowa, które przydają się codziennie
- شُكْرًا (szukran): dziękuję. Odpowiedź: عَفْوًا (ʿafwan), proszę bardzo.
- مِنْ فَضْلِكَ (min faḍlik): proszę, gdy o coś prosisz.
- إِنْ شَاءَ اللّٰهُ (in szā'a llāh): „jeśli Bóg zechce”, mówione o każdej przyszłej sprawie, od jutrzejszego spotkania po pogodę.
Standard i dialekt
Wszystkie zwroty powyżej należą do arabskiego standardowego i zrozumie je każdy Arab. W dialektach pojawiają się dodatkowe, lokalne powitania, na przykład w Libanie i Syrii kīfak? zamiast kajfa ḥāluka?. Skąd te różnice, wyjaśniamy w tekście Arabski standardowy czy dialekt?
Ćwicz z nagraniami
Słowa z nagraniami, posegregowane tematycznie, znajdziesz w darmowym słowniku arabskim. Jeśli jeszcze nie czytasz arabskich liter, zacznij od tekstu Jak nauczyć się alfabetu arabskiego.
Aplikacja Learn Arabic uczy słówek tematami, z nagraniem każdego słowa, więc powitania usłyszysz tak, jak brzmią naprawdę. Premiera 1 grudnia. Zapisz się na listę oczekujących: pierwsze marḥaban od nas dostaniesz w dniu startu.
Learn Arabic już 1 grudnia
Aplikacja jest prawie gotowa: alfabet arabski od zera, gramatyka, ponad 2500 słówek z nagraniami i klasyka w oryginale, np. „Złamane skrzydła” Khalila Gibrana. Zostaw e-mail, a damy ci znać w dniu premiery.
Jeden e-mail w dniu premiery. Nic więcej.