Futur proche czy futur simple? Czas przyszły we francuskim
Futur proche (je vais partir) to plany i to, co zaraz się stanie. Futur simple (je partirai) to obietnice i prognozy. Po si czas teraźniejszy.
Futur proche (je vais partir) służy do mówienia o planach, które już zapadły, i o tym, co zaraz się wydarzy. Futur simple (je partirai) to obietnice, prognozy, dalsza przyszłość i prawie każdy tekst oficjalny. W codziennej rozmowie futur proche słychać znacznie częściej.
Polak ma tu jedną przewagę i jedną pułapkę. Przewaga: po quand („kiedy”) francuski używa czasu przyszłego tak jak my. Pułapka: po si („jeśli”) już nie.
Ściąga
| Futur proche | Futur simple | |
|---|---|---|
| Budowa | aller + bezokolicznik | bezokolicznik + -ai, -as, -a, -ons, -ez, -ont |
| Przykład | Je vais partir. | Je partirai. |
| Po polsku | zaraz wyjdę, mam zamiar wyjść | wyjdę |
| Do czego | Plany, to, co tuż-tuż | Obietnice, prognozy, dalsza przyszłość |
| Gdzie | Mowa potoczna | Rozmowa i prawie każdy tekst oficjalny |
Jak tworzyć futur proche
Czasownik aller („iść”) w czasie teraźniejszym plus bezokolicznik: je vais, tu vas, il va, nous allons, vous allez, ils vont. Dosłownie „idę zadzwonić”, ale znaczy „zadzwonię”, „zaraz zadzwonię”.
- Je vais appeler Marie ce soir. (Wieczorem zadzwonię do Marie.)
- Nous allons déménager en juin. (W czerwcu się przeprowadzamy.)
Przeczenie obejmuje aller: Je ne vais pas sortir. (Nie wyjdę z domu.)
Jak tworzyć futur simple
Do bezokolicznika dodajesz -ai, -as, -a, -ons, -ez, -ont. Przypominają formy avoir w czasie teraźniejszym (ai, as, a, ont), więc łatwo je zapamiętać. Czasowniki na -re tracą końcowe e.
- parler → je parlerai, tu parleras, il parlera, nous parlerons, vous parlerez, ils parleront
- finir → je finirai
- prendre → je prendrai
Najczęstsze czasowniki nieregularne zmieniają temat, ale końcówki zostają te same:
| Czasownik | Temat | Przykład |
|---|---|---|
| être | ser- | je serai |
| avoir | aur- | j'aurai |
| aller | ir- | j'irai |
| faire | fer- | je ferai |
| pouvoir | pourr- | je pourrai |
| venir | viendr- | je viendrai |
| voir | verr- | je verrai |
| devoir | devr- | je devrai |
| vouloir | voudr- | je voudrai |
| savoir | saur- | je saurai |
Kiedy który
Futur proche: plany i to, co zaraz się stanie. Regarde ces nuages : il va pleuvoir. (Spójrz na te chmury: zaraz będzie padać.) Attention, tu vas tomber ! (Uważaj, zaraz spadniesz!)
Futur simple: obietnice. Je t'appellerai demain, promis. (Zadzwonię jutro, obiecuję.) Je ne recommencerai plus. (Więcej tego nie zrobię.)
Futur simple: prognozy. Demain, il fera beau sur toute la France. (Jutro w całej Francji będzie ładna pogoda.) Dans vingt ans, on travaillera autrement. (Za dwadzieścia lat będziemy pracować inaczej.)
Futur simple: teksty oficjalne. Le musée sera fermé le 25 décembre. (Muzeum będzie zamknięte 25 grudnia.)
W rozmowie granica jest płynna. Francuzi spokojnie mówią L'année prochaine, je vais apprendre le japonais o planie na przyszły rok. Jeśli nie masz pewności, w mowie futur proche rzadko brzmi źle.
Kiedy przyjadę: tu polski pomaga
Anglicy muszą tu uważać, bo mówią „when I arrive” w czasie teraźniejszym. My mówimy „kiedy przyjadę”, w czasie przyszłym, i francuski robi tak samo:
- Quand j'arriverai, je t'appellerai. (Kiedy przyjadę, zadzwonię.)
- Quand tu seras grand, tu comprendras. (Kiedy dorośniesz, zrozumiesz.)
Tak samo po dès que (jak tylko) i lorsque: Dès que j'aurai le temps, je t'écrirai. (Jak tylko będę mieć czas, napiszę.)
Jeśli przyjdziesz: tu polski myli
Po polsku mówimy „jeśli przyjdziesz”, „jeśli jutro będzie padać”, czyli znowu czas przyszły. Po francuskim si musi stać czas teraźniejszy:
- S'il pleut demain, nous resterons à la maison. (Jeśli jutro będzie padać, zostaniemy w domu.)
- Si tu viens, on va bien rigoler. (Jeśli przyjdziesz, będzie super.)
Si tu viendras i s'il pleuvra to najczęstsze błędy Polaków. Czas przyszły po si jest możliwy tylko wtedy, gdy si znaczy „czy”: Je ne sais pas s'il viendra. (Nie wiem, czy przyjdzie.)
Wystarczy więc zapamiętać: quand jak po polsku, si inaczej niż po polsku.
To samo zdanie, inny odcień
- Je vais t'appeler. Umówione, pewnie niedługo. Je t'appellerai. Obietnica, może na później.
- Tu vas voir ! Zaraz zobaczysz! (zapał albo groźba). Tu verras. Zobaczysz z czasem (uspokajająco).
- Je ne vais pas sortir. Nie zamierzam wychodzić. Je ne sortirai pas. Nie wyjdę i koniec.
Sprawdź się
Futur proche, futur simple czy czas teraźniejszy? Odpowiedzi poniżej.
- Regarde ces nuages : il ___ (pleuvoir).
- Quand tu ___ (être) à Paris, envoie-moi une photo.
- S'il ___ (faire) beau demain, nous irons à la plage.
- C'est promis, je n'___ (oublier) jamais.
- Attention, le verre ___ (tomber) !
- Dans cent ans, les voitures ___ (voler) peut-être.
Odpowiedzi: 1. va pleuvoir (widać, że się zbiera). 2. seras (quand + czas przyszły). 3. fait (si + czas teraźniejszy, choć po polsku „jeśli będzie”). 4. oublierai (obietnica). 5. va tomber (zaraz się stanie). 6. voleront (odległa prognoza).
Ucz się dalej
Oba czasy mają osobne lekcje ze wszystkimi formami i quizem: futur proche i futur simple. O czasach przeszłych przeczytasz w tekście Passé composé czy imparfait?
Futur simple jest w książkach na każdej stronie, więc nieregularne tematy najszybciej utrwala czytanie. Nasza aplikacja Learn French prowadzi od słownictwa i gramatyki przez teksty dopasowane do poziomu aż do pełnych klasyków z tłumaczeniem pod każdą linijką. Pobierzesz ją za darmo; niektóre książki i dodatkowe treści wymagają diamentów, które zdobywasz podczas nauki, albo Premium.