Trzej muszkieterowie Dumasa: streszczenie i bohaterowie

W 1625 roku młody d'Artagnan przyjeżdża do Paryża, zaprzyjaźnia się z Atosem, Portosem i Aramisem, ratuje spinki królowej i ściga groźną Milady.

Francuski · · 8 min czytania

Learn FrenchDarmowa aplikacja z nagraniami, quizami i całymi książkamiPobierz za darmo

Trzej muszkieterowie (Les Trois Mousquetaires) to wielka powieść przygodowa Aleksandra Dumasa, drukowana w odcinkach w paryskim dzienniku Le Siècle w 1844 roku. W kwietniu 1625 roku osiemnastoletni Gaskończyk d'Artagnan przyjeżdża do Paryża, żeby wstąpić do muszkieterów króla. Już pierwszego dnia wyzywa na pojedynek trzech z nich, Atosa, Portosa i Aramisa, a wieczorem są jego przyjaciółmi. Przez trzy lata czwórka ściera się z gwardią kardynała Richelieu, ratuje honor królowej i tropi najniebezpieczniejszą kobietę francuskiej literatury.

Dumas napisał książkę razem ze współpracownikiem Auguste'em Maquetem, a bohatera wziął z życia: d'Artagnan to postać wzorowana na prawdziwym gaskońskim oficerze. Jedno myli wielu czytelników: d'Artagnan wcale nie jest jednym z trzech muszkieterów. Tytuł należy do jego przyjaciół.

Bohaterowie

D'Artagnan jest biedny, dumny, porywczy i bardzo bystry. Wyrusza z domu z piętnastoma talarami, śmiesznym żółtym koniem, listem do kapitana muszkieterów i radą ojca:

Ne craignez pas les occasions et cherchez les aventures.

Nie bójcie się okazji i szukajcie przygód.

Atos (w oryginale Athos) jest najstarszy, ma około trzydziestki, mało mówi, każdy jego gest zdradza wielkiego pana i za dużo pije. Naprawdę nazywa się hrabia de La Fère i skrywa tajemnicę kobiety, którą kiedyś poślubił. Pewnej nocy, pijany, opowiada ją jako historię „przyjaciela” i kończy:

Mon cher, l’ange était un démon.

Mój drogi, anioł okazał się demonem.

Portos (Porthos) jest ogromny, głośny i próżny. Jego wspaniały pendent jest złoty tylko z przodu, z tyłu to zwykła skóra. Zapytany, czemu bije się z d'Artagnanem, nie chce przyznać, że Gaskończyk zobaczył tył:

«Ma foi, je me bats parce que je me bats»

„Słowo daję, biję się, bo się biję.”

Aramis jest elegancki i skryty, to muszkieter, który ciągle zapowiada, że zostanie księdzem, a z kieszeni wypadają mu damskie chusteczki:

«Mon cher, n’oubliez pas que je veux être Église, et que je fuis toutes les occasions mondaines.»

„Mój drogi, niech pan nie zapomina, że chcę wstąpić do stanu duchownego i że unikam wszelkich światowych okazji.”

Milady de Winter jest piękna, jasnowłosa, szpieguje dla kardynała i jest czarnym charakterem książki. Nawet zamknięta w celi najpierw spogląda w lustro:

«Allons, rien n’est perdu. Je suis toujours belle.»

„No dobrze, nic straconego. Wciąż jestem piękna.”

Kardynał Richelieu rządzi Francją w imieniu króla i jest wielkim wrogiem muszkieterów, raczej zimnym geniuszem niż złoczyńcą. Jego najsłynniejsze słowa to liścik, który podpisuje dla Milady, przepustka na wszystko:

C’est par mon ordre et pour le bien de l’État que le porteur du présent a fait ce qu’il a fait.

Z mojego rozkazu i dla dobra państwa okaziciel niniejszego uczynił to, co uczynił.

Konstancja Bonacieux ma dwadzieścia pięć lat, jest żoną gospodarza d'Artagnana i bieliźniarką królowej. Zakochuje się w niej od pierwszego wejrzenia. Gdy w środku misji chce rzucić się w pogoń za wrogiem, Konstancja go powstrzymuje:

«Votre vie est vouée en ce moment et ne vous appartient pas.»

„Pańskie życie jest teraz poświęcone sprawie i do pana nie należy.”

Rochefort, „człowiek z Meung”, to zaufany człowiek kardynała. Już w pierwszym rozdziale śmieje się z konia d'Artagnana i tak zaczyna się ich wojna:

«Je ne vous parle pas, monsieur.»

«Mais je vous parle, moi!»

„Nie do pana mówię.”

„Ale ja mówię do pana!”

Książę Buckingham, najpotężniejszy minister Anglii, kocha do szaleństwa Annę Austriaczkę, królową Francji. Ona jest samotna, śledzona przez kardynała i nie jest mu obojętna, ale go odprawia:

Tenez, duc, au nom du Ciel, partez, retirez-vous; je ne sais si je vous aime, ou si je ne vous aime pas; mais ce que je sais, c’est que je ne serai point parjure.

Proszę, książę, na litość boską, niech pan odejdzie, niech pan wyjedzie; nie wiem, czy pana kocham, czy nie kocham, ale wiem jedno: nie złamię przysięgi.

Słudzy to osobna komedia: Planchet, sprytny sługa d'Artagnana; Grimaud, którego Atos nauczył słuchać na skinienie i nigdy się nie odzywać; Mousqueton, wystrojony Normandczyk Portosa; i Bazin, pobożny sługa Aramisa, który marzy o dniu, gdy jego pan zamieni mundur na sutannę. Dumas podsumowuje ich przysłowiem: Tel maître, tel valet (jaki pan, taki kram).

Do tego pan de Tréville, kapitan muszkieterów, król Ludwik XIII i lord de Winter, angielski szwagier Milady.

Streszczenie część po części

Paryż i trzy pojedynki (rozdziały 1-9)

W gospodzie w Meung nieznajomy kpi z konia d'Artagnana. W bójce Gaskończyk traci przytomność, a list polecający znika. W Paryżu, goniąc tego samego nieznajomego po schodach u pana de Tréville, d'Artagnan wpada na zranione ramię Atosa, plącze się w płaszcz Portosa i podnosi chusteczkę, którą Aramis wolałby ukryć. Wynik: trzy pojedynki, w południe, o pierwszej i o drugiej.

Zanim zacznie się pierwszy, nadciągają gwardziści kardynała, żeby aresztować pojedynkujących się. D'Artagnan wybiera stronę, cała czwórka zwycięża, a król jest zachwycony. Wkrótce potem d'Artagnan proponuje przyjaciołom przysięgę, z której słynie książka:

«Tous pour un, un pour tous.»

„Wszyscy za jednego, jeden za wszystkich.”

Spinki królowej (rozdziały 10-22)

Królowa podarowała Buckinghamowi dwanaście diamentowych spinek, prezent od króla. Kardynał się o tym dowiaduje i namawia króla, by poprosił ją o włożenie ich na bal. Konstancja błaga d'Artagnana, żeby przywiózł je z Londynu. Po drodze ludzie kardynała eliminują przyjaciół jednego po drugim, Portosa w Chantilly, Aramisa w Crèvecoeur, Atosa w Amiens, i d'Artagnan dociera do Londynu sam. Brakuje dwóch spinek: Milady odcięła je na balu w Windsorze. Jubiler Buckinghama w dwa dni robi kopie i na balu królowa ma na sobie wszystkie dwanaście.

Milady (rozdziały 23-39)

Konstancja zostaje porwana. D'Artagnan zbiera przyjaciół, potem traci głowę dla Milady i robi jej podły kawał: z pomocą jej pokojówki Ketty spędza z nią noc po ciemku, udając mężczyznę, którego ona kocha, hrabiego de Wardes. Gdy wyznaje prawdę, Milady próbuje go zasztyletować, a on widzi na jej ramieniu wypaloną lilię, piętno skazanej złodziejki. Anioł Atosa i Milady to ta sama kobieta.

Oblężenie La Rochelle (rozdziały 40-48)

Armia oblega protestancki port La Rochelle. Ktoś przysyła d'Artagnanowi zatrute wino. Atos podsłuchuje, jak kardynał wysyła Milady do Anglii, żeby pozbyła się Buckinghama, i z pistoletem w ręku odbiera jej podpisany liścik. Żeby porozmawiać bez świadków, czwórka zakłada się, że przez godzinę zje śniadanie w bastionie pod ostrzałem wroga. Wygrywają zakład i wysyłają Plancheta do Londynu, by ostrzegł lorda de Winter.

Uwaga, spoilery: dalsza część streszczenia zdradza zakończenie.

Zemsta Milady (rozdziały 49-66)

Lord de Winter każe aresztować Milady zaraz po wylądowaniu i oddaje ją pod straż Feltona, młodego oficera purytanina. W pięć dni Milady owija go sobie wokół palca zmyślonymi historiami; Felton pomaga jej uciec, a 23 sierpnia 1628 roku w Portsmouth zabija Buckinghama nożem. Milady chroni się w klasztorze w Béthune, akurat tam, gdzie królowa ukryła Konstancję. Kiedy muszkieterowie przybywają, truje Konstancję, która umiera w ramionach d'Artagnana. Przyjaciele chwytają Milady i sądzą ją nocą razem z katem z Lille, który przed laty ją napiętnował. Kat przewozi ją na drugi brzeg rzeki Lys i ścina.

Zakończenie

Rochefort aresztuje d'Artagnana i prowadzi go do kardynała. D'Artagnan oddaje mu podpisany liścik. Richelieu drze go i wypisuje mu patent porucznika muszkieterów z pustym miejscem na nazwisko. Portos żeni się z bogatą wdową, Aramis idzie do klasztoru, więc to Atos wpisuje nazwisko d'Artagnana. Kiedy d'Artagnan mówi, że zostaną mu tylko gorzkie wspomnienia, Atos odpowiada:

«Vous êtes jeune, vous, et vos souvenirs amers ont le temps de se changer en doux souvenirs!»

„Pan jest młody, a pańskie gorzkie wspomnienia mają czas, by stać się słodkimi!”

O czym są Trzej muszkieterowie

Przyjaźń przeciw państwu

Dewiza to obietnica między czterema mężczyznami, a nie przysięga złożona królowi. Muszkieterowie służą Ludwikowi XIII, ale tak naprawdę bronią siebie nawzajem, a powieść zawsze staje po ich stronie przeciw policji, szpiegom i papierom kardynała. To książka o przyjaciołach, którzy przychodzą, kiedy trzeba, i dlatego się nie zestarzała.

Honor i jego cena

Dumas kocha swoich bohaterów, a mimo to pokazuje ich takimi, jacy są. Pojedynkują się o byle co, żyją na kredyt i biją służących. Kawał, jaki d'Artagnan zrobił Milady, jest podły i przed jej śmiercią prosi ją o przebaczenie. Richelieu, wielki wróg, okazuje się najrozsądniejszym człowiekiem w książce i nagradza młodzieńca, który go pokonał.

Mroczna druga połowa

Każda zbrodnia w książce prowadzi do Milady, a jednak jej egzekucja nie jest triumfem: d'Artagnan zatyka uszy, a przyjaciele klęczą na brzegu. Przygoda kończy się tragedią i dlatego ostatnie strony brzmią tak cicho.

Dlaczego to dobra książka dla uczących się francuskiego

Jest długa, więc czytaj ją rozdziałami. W naszym wydaniu ma około 225 000 słów: przedmowę, 67 rozdziałów i epilog. To książka dla zaawansowanych. Ale ma budowę epizodyczną: każdy rozdział, średnio około 3300 słów, to jedna scena z własnym zakończeniem. Rozdział dziennie i skończysz w mniej więcej dziesięć tygodni. Jeśli przedmowa wyda ci się ciężka, zacznij od rozdziału 1: w naszym zestawieniu książek do nauki francuskiego ten początek miał najdłuższe zdania spośród naszych francuskich klasyków, a sama przygoda czyta się dużo łatwiej.

To głównie dialogi. Dumas pisał do gazety: bohaterowie kłócą się i żartują krótkimi replikami, a każdy rozdział kończy się w ciekawym miejscu.

Uczy literackiego czasu przeszłego. Narracja toczy się w passé simple, czasie pisanych opowieści: Porthos étendit la main (Portos wyciągnął rękę). Obok stoi imparfait na opis nawyków: Alors Athos haussait les épaules et, sans se mettre en colère, rossait Grimaud. (Wtedy Atos wzruszał ramionami i, nie wpadając w gniew, okładał Grimauda.) Polakowi pomaga tu aspekt: passé simple przypomina czasownik dokonany („wyciągnął”), imparfait niedokonany („wzruszał”).

Pełno w niej rozkazów i dawnych przeczeń. Ojciec d'Artagnana mówi w trybie rozkazującym: battez-vous à tout propos (bijcie się przy każdej okazji). A zamiast ne... pas często spotkasz dawne przeczenie ne... point, jak w je ne serai point parjure królowej.

Przeczytaj po francusku

Początek Trzech muszkieterów przeczytasz za darmo na naszej stronie, po francusku z tłumaczeniem pod każdą linijką. Nie potrzebujesz aplikacji ani konta.

Trzej muszkieterowie są na tyle długie, że dotrzymają ci towarzystwa przez wiele miesięcy, i na tyle wciągające, że zawsze zechcesz przeczytać kolejny rozdział. Nasza aplikacja Learn French ma Trzech muszkieterów i pięć innych francuskich klasyków w całości, z tłumaczeniem pod każdą linijką, a do tego słownictwo i gramatykę, które przygotują cię do lektury. Pobierzesz ją za darmo; niektóre książki i dodatkowe treści wymagają diamentów, które zdobywasz podczas nauki, albo Premium.