Saber czy conocer? Hiszpańskie „wiedzieć” i „znać”
Saber to „wiedzieć” albo „umieć”, conocer to „znać”. Polak ma ten podział we własnym języku. Gdzie intuicja działa, gdzie zawodzi, odmiana i zmiana znaczenia w przeszłości.
Dla Polaka ta para jest prosta, bo polski dzieli „wiedzę” dokładnie tak samo. Saber to „wiedzieć” (fakt, informacja, odpowiedź) i „umieć” (coś zrobić). Conocer to „znać” (osobę, miasto, książkę, piosenkę). Jeśli po polsku powiesz „wiem” albo „umiem”, po hiszpańsku będzie saber. Jeśli powiesz „znam”, prawie zawsze będzie conocer.
Tabela w skrócie
| Saber | Conocer | |
|---|---|---|
| Po polsku | wiedzieć, umieć | znać |
| Fakty, informacje, odpowiedzi | tak | |
| Umiejętności | tak: Sé nadar. (Umiem pływać.) | |
| Osoby | tak: Conozco a Ana. (Znam Anę.) | |
| Miejsca | tak: Conozco Madrid. (Znam Madryt, byłem w Madrycie.) | |
| Przed que, si, dónde, quién… | tak: Sé que es tarde. (Wiem, że jest późno.) |
Kiedy saber
Fakty i informacje. ¿Sabes su número? (Wiesz, jaki ma numer?)
Przed zdaniem podrzędnym. No sé dónde vive. (Nie wiem, gdzie mieszka.) ¿Sabes si viene? (Wiesz, czy przyjdzie?)
Umiejętności. Saber z bezokolicznikiem znaczy „umieć”: Sé cocinar. (Umiem gotować.) Nie potrzeba cómo, tak jak po polsku nie mówimy „wiem, jak gotować”, kiedy chodzi o umiejętność.
Coś na pamięć. Sé la canción de memoria. (Znam tę piosenkę na pamięć.) Tu polska intuicja zawodzi: mówimy „znam na pamięć”, ale po hiszpańsku to saber, bo chodzi o treść w głowie.
Kiedy conocer
Osoby. Conozco a tu hermano. (Znam twojego brata.) Zwróć uwagę na a: hiszpański stawia tak zwane „osobowe a” przed osobą, która jest dopełnieniem. Po polsku nie ma odpowiednika, więc łatwo je zgubić.
Miejsca. ¿Conoces México? (Znasz Meksyk? Byłeś w Meksyku?)
Znajomość czegoś. Conozco este libro, pero no lo he leído. (Znam tę książkę, ale jej nie czytałem.)
Gdzie jeszcze uważać
„Znać język”. Po polsku znam hiszpański, a po hiszpańsku najczęściej hablo español (mówię po hiszpańsku). Bardzo potoczne jest też ¿Sabes español? (Umiesz po hiszpańsku?). Conozco el español brzmi raczej jak „miałem styczność z hiszpańskim”.
„Znać odpowiedź”. Po polsku „znam odpowiedź”, po hiszpańsku sé la respuesta. Odpowiedź to informacja, więc saber.
Odmiana
Oba czasowniki są nieregularne tylko w formie yo czasu teraźniejszego:
| Saber | Conocer | |
|---|---|---|
| yo | sé | conozco |
| tú | sabes | conoces |
| él / ella / usted | sabe | conoce |
| nosotros | sabemos | conocemos |
| vosotros | sabéis | conocéis |
| ellos / ustedes | saben | conocen |
Sé (wiem) ma akcent, żeby nie mylić go z zaimkiem se.
Zmiana znaczenia w przeszłości
W indefinido oba czasowniki opisują moment, w którym wiedza się zaczęła. Po polsku to po prostu czasowniki dokonane:
- Supe la verdad ayer. (Wczoraj dowiedziałem się prawdy.)
- Conocí a Ana en 2020. (Poznałem Anę w 2020 roku.)
W imperfecto opisują trwały stan, czyli polskie niedokonane:
- Sabía la verdad. (Znałem prawdę.)
- Conocía a Ana. (Znałem Anę.)
Więcej o tym w tekście Indefinido czy imperfecto?
Sprawdź się
Wybierz saber albo conocer w odpowiedniej formie, a potem sprawdź odpowiedzi poniżej.
- ¿___ (tú) a mi profesora?
- No ___ (yo) dónde están las llaves.
- Mi hermano ___ tocar la guitarra.
- ¿___ (ustedes) Barcelona?
- Yo no ___ la respuesta.
- Ayer ___ (yo, indefinido) a tus padres.
Odpowiedzi: 1. Conoces (osoba). 2. sé (informacja). 3. sabe (umiejętność). 4. Conocen (miejsce). 5. sé (fakt). 6. conocí (poznałem ich).
Ucz się dalej
Oba czasowniki znajdziesz w naszej lekcji o nieregularnym czasie teraźniejszym, z quizem. Francuski ma ten sam podział: zobacz Savoir czy connaître?, a niemiecki też: Wissen czy kennen?
Różnica wchodzi w krew, gdy spotkasz oba czasowniki w kilkuset prawdziwych zdaniach. Nasza aplikacja Learn Spanish prowadzi od słownictwa i gramatyki przez teksty dopasowane do poziomu aż do pełnych klasyków z tłumaczeniem pod każdą linijką. Pobierzesz ją za darmo; niektóre książki i dodatkowe treści wymagają diamentów, które zdobywasz podczas nauki, albo Premium.