Het Russische alfabet

Russisch schrijf je in het cyrillisch: 33 letters, waarvan 10 klinkers, 21 medeklinkers en twee tekens zonder eigen klank. Vijf ervan kun je nu al lezen, en de meeste andere leer je in een dag of twee. Een paar klanken ken je bovendien al uit het Nederlands, zoals de ch van ‘lachen’ en de sj van ‘sjaal’. Hieronder staat elke letter met zijn naam, uitspraak en een woord om op te oefenen. Tik op de luidspreker om hem te horen.

Learn RussianGratis app met audio, quizzes en echte boekenGratis downloaden

Alle 33 letters

Letter	Klinkt als	Voorbeeld
А аа	a als in ‘kaas’, maar korter[a]	авто́бусbus
Б ббэ	b als in ‘boek’[b]	братbroer
В ввэ	v als in ‘over’, duidelijk stemhebbend (geen B, en ook geen w!)[v]	вода́water
Г ггэ	harde g als in ‘goal’, niet de Nederlandse g[ɡ]	го́родstad
Д ддэ	d als in ‘dak’[d]	домhuis
Е ее	je als in ‘Jemen’[je]	естьeten
Ё ёё	jo als in ‘jongen’, altijd beklemtoond[jo]	ещёnog / meer
Ж жжэ	zj als in ‘journaal’ of ‘garage’, maar harder[ʐ]	жена́vrouw
З ззэ	z als in ‘zoemen’, met stem[z]	зима́winter
И ии	ie als in ‘fiets’[i]	интерне́тinternet
Й йи кра́ткое	kort j-klankje, als aan het eind van ‘mooi’[j]	чайthee
К кка	k als in ‘kat’[k]	кни́гаboek
Л лэль	donkere l als in ‘bal’[l]	ла́мпаlamp
М мэм	m als in ‘maan’[m]	молоко́melk
Н нэн	n als in ‘neus’ (geen H!)[n]	носneus
О оо	beklemtoond een o tussen ‘pot’ en ‘boot’, onbeklemtoond bijna een a[o]	окно́raam
П ппэ	p als in ‘pen’[p]	паркpark
Р рэр	rollende tongpunt-r, zoals in het Spaans (geen P!)[r]	ры́баvis
С сэс	s als in ‘sap’ (geen K-klank!)[s]	сокsap
Т ттэ	t als in ‘tas’[t]	теа́трtheater
У уу	oe als in ‘boek’ (geen Y!)[u]	у́троochtend
Ф фэф	f als in ‘fiets’[f]	фру́ктыfruit
Х хха	ch als in ‘lachen’, of de g van ‘goed’ (geen X!)[x]	хлебbrood
Ц ццэ	ts als in ‘fiets’, als één klank[ts]	це́рковьkerk
Ч чче	tsj als in ‘Tsjechië’, maar zachter[tɕ]	часuur
Ш шша	sj als in ‘sjaal’, met de tong verder naar achteren[ʂ]	шко́лаschool
Щ щща	lange, zachte sj, lichter dan Ш[ɕː]	пло́щадьplein (stadsplein)
Ъ ътвёрдый знак	geen klank: houdt de letters ervoor en erna uit elkaar[–]	подъе́здportiek (ingang van een flat)
Ы ыы	doffe i met de tong naar achteren getrokken; het Nederlands kent deze klank niet[ɨ]	сырkaas
Ь ьмя́гкий знак	geen klank: maakt de medeklinker ervoor zacht[ʲ]	деньdag
Э ээ	e als in ‘bed’[e]	э́тоdit (onzijdig)
Ю юю	joe als in ‘joelen’[ju]	ю́бкаrok
Я яя	ja als in ‘ja’[ja]	я́блокоappel

In vier stappen leren

1. Letters die je al kent

А, К, М, О en Т zien eruit als bij ons en klinken ook zo. кот (kater) en том (deel, boekdeel) kun je meteen lezen.

2. Valse vrienden

В, Е, Н, Р, С, У en Х lijken vertrouwd, maar klinken anders: В is v, Е is je, Н is n, Р is r, С is s, У is oe en Х de ch van ‘lachen’. Neem ze als tweede onder handen, want in het begin lezen je ogen ze steeds verkeerd. ресторан lijkt onzin tot je er restoran in leest.

3. Nieuwe vormen, bekende klanken

Б, Г, Д, З, И, Й, Л, П, Ф en Э zijn klanken die het Nederlands al heeft (Г is wel de harde g van ‘goal’), dus je leert alleen de vorm. Ё, Ю en Я zijn j plus een klinker: jo, joe, ja.

4. Nieuwe klanken

Ж ken je als de zj van ‘journaal’, Ш als de sj van ‘sjaal’, Ч als de tsj van ‘Tsjechië’ en Ц als de ts van ‘fiets’. Echt nieuw zijn de lange, zachte Щ en Ы, een klinker die het Nederlands niet heeft. Ъ en Ь zijn tekens zonder klank. Bewaar deze groep voor het laatst en luister er vaak naar.

Drie dingen die het lezen makkelijker maken

De klemtoon bepaalt hoe een woord klinkt, en gewone teksten geven hem niet aan. Lesmateriaal doet dat wel, met een accent: молоко́. In onbeklemtoonde lettergrepen klinkt de O als een a: молоко zeg je als ‘ma-la-KO’.
Ь maakt de medeklinker ervoor zacht, alsof er een kort j-klankje achter zit: мать (moeder) eindigt op een zachte t. Zonder Ь is мат een ander woord (schaakmat).
Handschrift en cursief zien er anders uit dan drukletters: т kan op een m lijken en д op een g. Leer eerst de drukletters, daarna het handschrift.

Van de blog

Vragen over het Russische alfabet

Hoeveel letters heeft het Russische alfabet?

33: 10 klinkers (А, Е, Ё, И, О, У, Ы, Э, Ю, Я), 21 medeklinkers en 2 tekens (Ъ en Ь) zonder eigen klank.

Hoe lang duurt het om het Russische alfabet te leren?

Met korte oefensessies kunnen de meeste mensen na twee of drie dagen woorden ontcijferen. Als je elke dag een beetje leest, gaat het na één à twee weken vlot.

Is cyrillisch hetzelfde als het Russische alfabet?

Cyrillisch is het schrift, het Russische alfabet is één versie ervan. Ook het Oekraïens, Bulgaars, Servisch en Kazachs worden in het cyrillisch geschreven, elk met een paar eigen letters.