Jak nauczyć się niemieckiego w domu? Plan od zera
Niemiecki od zera w domu: co robić w pierwszych tygodniach, ile godzin trwa każdy poziom i co Polak ma na starcie, a czego musi się nauczyć.
Niemieckiego da się nauczyć w domu od zera. Najlepiej działa zwykle taka kolejność: najpierw wymowa i podstawowe słowa, potem prosta gramatyka, a przez cały czas codziennie trochę słuchania i czytania. Taki rytm zbudujesz bez kursu. Trudniej w nim wytrwać.
Ile to trwa?
Orientacyjne dane Goethe-Institut podają, ile godzin zajęć potrzeba na każdy poziom:
| Poziom | Mniej więcej godzin zajęć |
|---|---|
| A1 | od 60 do 150 |
| A2 | od 150 do 260 |
| B1 | od 260 do 490 |
| B2 | od 450 do 600 |
| C1 | od 600 do 750 |
| C2 | ponad 750 |
Goethe-Institut podkreśla, że czas zależy od tempa nauki, wcześniejszych doświadczeń z językami i tego, ile ćwiczysz poza zajęciami. Traktuj te liczby nie jak cel, tylko jak miarę oczekiwań. Ucząc się sam w domu, dopasuj je do własnego planu. Co to znaczy przy godzinie dziennie, liczymy w tekście ile trwa nauka niemieckiego.
Co Polak ma na starcie
Niemiecki jest nam bliższy, niż się wydaje.
- Przypadki to nic nowego. Niemiecki ma cztery przypadki, polski siedem. Nikt nie musi ci tłumaczyć, po co słowo zmienia formę.
- Trzy rodzaje też. Męski, żeński i nijaki znasz z polskiego. Czasem nawet się zgadzają: der Tisch i stół są męskie, das Fenster i okno nijakie.
- Znajome dźwięki. Sch to nasze „sz”, ch w Bach to polskie „ch”, z czytasz jak „c”, a w jak „w”.
- Słowa, które już znasz. Dach, ratusz, szuflada, urlop: polszczyzna od wieków pożycza z niemieckiego.
Co jest nowe? Przede wszystkim rodzajniki. Polski ich nie ma, więc der, die, das to dla nas zupełnie nowa warstwa języka. Do tego dochodzą ö i ü, których w polskim nie ma, oraz szyk zdania, który w zdaniu podrzędnym wysyła czasownik na sam koniec: weil ich Deutsch lerne. Więcej o tym w tekście czy niemiecki jest trudny.
Krok po kroku
1. Pierwsze dwa tygodnie: wymowa i podstawowe słowa
Niemiecki w dużej mierze czyta się tak, jak się pisze, ale kilka zasad poznaj od razu: ei czytasz jak „aj”, ie jak „i”, eu jak „oj”, ö to „e” wymawiane z ustami ułożonymi jak do „o”, a ü to „i” z ustami ułożonymi jak do „u”. Ucz się słów z dźwiękiem. Nasza lista podstawowych słówek z nagraniami to dobry początek, a gdy opanujesz codzienne zwroty, sięgnij po listę dni tygodnia i miesięcy.
2. Pierwszy miesiąc: budowanie zdań
Teraz gramatyka potrzebna do prostych zdań:
- Czas teraźniejszy i odmiana czasownika
- Szyk zdania: w zdaniu oznajmującym czasownik na drugim miejscu
- Rodzaj rzeczowników i rodzajniki
- Pytania i przeczenie
Nie czekaj, aż opanujesz każdą lekcję perfekcyjnie. Lepiej zrozumieć 80 procent, pójść dalej i wrócić do tematu później.
3. Drugi i trzeci miesiąc: w stronę A2
Zacznij mówić o przeszłości w czasie Perfekt, którego w mowie potocznej używa się najczęściej, i poznaj czasowniki rozdzielnie złożone. Równolegle czytaj krótkie teksty dopasowane do poziomu i słuchaj prostych dialogów.
4. Codziennie: mało, ale stale
Krótka nauka każdego dnia daje więcej niż długie posiedzenia od czasu do czasu:
- 15 minut słówek: nowe słowa i powtórka starych
- 15 minut gramatyki albo czytania: jeden temat dziennie
- 10 minut słuchania: nawet jeśli nie wszystko rozumiesz
Jeśli nie masz 40 minut dziennie, wystarczy 10. Ważne, żeby nie przerywać łańcucha.
5. Nie odkładaj mówienia
Słabą stroną nauki w domu jest mówienie. Już na poziomie A1 układaj na głos krótkie zdania, nagrywaj się i odsłuchuj. Kiedy tylko będzie okazja, ćwicz z partnerem do rozmowy albo nauczycielem. Tu nie ma drogi na skróty.
Najczęstsze błędy
Poleganie tylko na aplikacji. Aplikacja świetnie nadaje się na start, ale żeby iść dalej, potrzebne są też gramatyka, czytanie i mówienie.
Słówka bez rodzajnika. Nie Tisch, tylko der Tisch. Poprawić to później jest dużo trudniej.
Czekanie z czytaniem na koniec gramatyki. Nie musisz przerobić wszystkich zasad. Proste teksty zacznij czytać wcześnie.
Wszystko naraz. Wybierz jedną książkę, jedno źródło, jeden plan. Skakanie od źródła do źródła daje poczucie postępu, a zwykle oznacza dreptanie w miejscu.
Wyznacz cel
„Nauczę się niemieckiego” to cel zbyt ogólny. „W czerwcu zdaję Goethe A1” od razu mówi, czego się uczyć. Jeśli celujesz wyżej, zajrzyj do przewodników po Goethe B1, Goethe B2 i TestDaF, a jeśli chodzisz do liceum, po maturze z niemieckiego.
Zacznij od razu
Lekcje gramatyki niemieckiej i listy słówek z nagraniami są darmowe i nie wymagają konta. Kiedy poczujesz się gotowy, przeczytaj pierwsze strony klasyki, na przykład Przemiany Kafki, z tłumaczeniem pod każdą linijką. Podpowiedzi, co czytać dalej, znajdziesz w tekście o książkach do nauki niemieckiego.
Jeśli wolisz uczyć się krok po kroku w telefonie, nasza aplikacja Learn German prowadzi od słówek i gramatyki przez teksty dopasowane do poziomu aż do Kafki i Zweiga. Pobierzesz ją za darmo; niektóre książki i dodatkowe treści wymagają diamentów, które zdobywasz podczas nauki, albo Premium.