Советская космическая программа

Советская космическая программа открыла людям дорогу в космос. Первый спутник, первый человек на орбите, первый выход в открытый космос: все эти рекорды были поставлены в СССР меньше чем за десять лет.

Het ruimtevaartprogramma van de Sovjet-Unie opende voor de mensheid de weg naar de ruimte. De eerste satelliet, de eerste mens in een baan om de aarde, de eerste ruimtewandeling: al die records werden in minder dan tien jaar in de Sovjet-Unie gevestigd.

За этими победами стояла огромная работа: конструкторы создавали ракеты и корабли, а космонавтов отбирали среди военных лётчиков и долго готовили к полёту. Многое при этом держалось в строгом секрете.

Achter die successen zat enorm veel werk: ontwerpers bouwden raketten en ruimteschepen, en kosmonauten werden uit militaire piloten geselecteerd en lang op hun vlucht voorbereid. Veel daarvan bleef streng geheim.

Ещё в 1903 году учитель из Калуги Константин Циолковский рассчитал, что подняться в космос можно на ракете. В 1920-1930-х годах его идеи подхватили энтузиасты: в Москве работала Группа изучения реактивного движения (ГИРД), и в 1933 году она запустила свою первую ракету.

Al in 1903 berekende Konstantin Tsiolkovski, een leraar uit Kaloega, dat je met een raket de ruimte in kon. In de jaren twintig en dertig pakten enthousiastelingen zijn ideeën op: in Moskou werkte de Groep voor de Studie van Reactieve Voortstuwing (GIRD), die in 1933 haar eerste raket lanceerde.

Одним из руководителей ГИРД был молодой инженер Сергей Королёв. В 1938 году его арестовали, но после войны именно он возглавил работу над ракетами. Его имя было засекречено, и при жизни страна знала его просто как Главного конструктора.

Een van de leiders van GIRD was de jonge ingenieur Sergej Koroljov. In 1938 werd hij gearresteerd, maar na de oorlog was hij het die de leiding kreeg over de ontwikkeling van raketten. Zijn naam was geheim, en zolang hij leefde kende het land hem alleen als de Hoofdconstructeur.

4 октября 1957 года ракета Р-7 вывела на орбиту первый искусственный спутник Земли. Это был блестящий шар с четырьмя антеннами, который передавал простой сигнал «бип-бип». Его ловили радиолюбители по всему миру.

Op 4 oktober 1957 bracht een R-7-raket de eerste kunstmaan in een baan om de aarde. Het was een glanzende bol met vier antennes die een eenvoudig piepsignaal uitzond. Radioamateurs over de hele wereld vingen het op.

Уже через месяц, 3 ноября 1957 года, в космос отправился «Спутник-2» с собакой Лайкой. Она стала первым живым существом на орбите, но вернуть её на Землю тогда было невозможно, и Лайка погибла во время полёта.

Een maand later al, op 3 november 1957, ging Spoetnik 2 de ruimte in met de hond Laika aan boord. Ze werd het eerste levende wezen in een baan om de aarde, maar haar terughalen naar de aarde was toen nog onmogelijk, en Laika kwam tijdens de vlucht om.

Утром 12 апреля 1961 года с Байконура стартовал корабль «Восток-1». На борту был 27-летний старший лейтенант Юрий Гагарин. Он облетел Землю один раз и через 108 минут после старта приземлился на парашюте в Саратовской области.

Op de ochtend van 12 april 1961 vertrok het ruimteschip Vostok 1 vanaf Bajkonoer. Aan boord zat de 27-jarige eerste luitenant Joeri Gagarin. Hij draaide één keer om de aarde en landde 108 minuten na de start aan een parachute in de regio Saratov.

Новость мгновенно облетела весь мир. Гагарин стал самым известным человеком на планете, а 12 апреля в России до сих пор отмечают как День космонавтики.

Het nieuws ging in een oogwenk de wereld rond. Gagarin werd de beroemdste mens op aarde, en 12 april wordt in Rusland nog altijd gevierd als de Dag van de Kosmonautiek.

Вслед за первыми успехами появлялась и новая техника. Среди главных разработок:

Op de eerste successen volgde nieuwe techniek. Tot de belangrijkste ontwikkelingen behoorden:

Первая в мире орбитальная станция «Салют-1» появилась в 1971 году. На станциях космонавты ставили научные опыты, наблюдали за Землёй и выясняли, как долгая невесомость влияет на организм человека.

Het eerste ruimtestation ter wereld, Saljoet 1, werd in 1971 gelanceerd. Op de stations deden kosmonauten wetenschappelijke experimenten, observeerden ze de aarde en onderzochten ze hoe langdurige gewichtloosheid het menselijk lichaam beïnvloedt.

Не меньше внимания уделяли Луне и планетам. Туда отправляли автоматические станции:

Minstens zoveel aandacht ging naar de maan en de planeten. Daarheen werden onbemande ruimtesondes gestuurd:

В 1970 году аппарат «Луна-16» доставил на Землю образцы лунного грунта, а «Луноход-1» около десяти месяцев ездил по Луне по командам с Земли.

In 1970 bracht de sonde Loena 16 monsters van maangrond terug naar de aarde, en Loenochod 1 reed ongeveer tien maanden over de maan, bestuurd vanaf de aarde.

Программу создавали тысячи людей, но некоторые имена известны всем:

Aan het programma werkten duizenden mensen, maar sommige namen kent iedereen:

Королёв умер в 1966 году, и только после его смерти страна узнала, кто стоял за первыми полётами.

Koroljov overleed in 1966, en pas na zijn dood hoorde het land wie er achter de eerste vluchten zat.

Космос быстро стал частью советской жизни. Портреты Гагарина висели в школах, мальчишки мечтали стать космонавтами, а ракеты и звёзды появлялись на марках, значках и открытках.

De ruimtevaart werd al snel een deel van het leven in de Sovjet-Unie. Portretten van Gagarin hingen in scholen, jongens droomden ervan kosmonaut te worden, en raketten en sterren verschenen op postzegels, speldjes en ansichtkaarten.

Соперничество с США подстёгивало обе страны, но со временем появилось и сотрудничество. В 1975 году корабли «Союз» и «Аполлон» состыковались на орбите, и космонавты пожали руки американским астронавтам.

De rivaliteit met de Verenigde Staten zweepte beide landen op, maar na verloop van tijd ontstond er ook samenwerking. In 1975 koppelden een Sojoez en een Apollo in een baan om de aarde aan elkaar, en de kosmonauten schudden de Amerikaanse astronauten de hand.

За три десятилетия СССР прошёл путь от первого спутника до станции, на которой люди жили больше года. Многие рекорды той эпохи вошли в учебники истории.

In drie decennia ging de Sovjet-Unie van de eerste satelliet naar een station waar mensen meer dan een jaar woonden. Veel records uit die tijd staan inmiddels in de geschiedenisboeken.

Сегодня «Союзы» по-прежнему стартуют с Байконура, а запуск первого спутника и полёт Гагарина остаются одними из самых известных событий XX века.

Nog altijd vertrekken Sojoez-raketten vanaf Bajkonoer, en de lancering van de eerste Spoetnik en de vlucht van Gagarin behoren tot de bekendste gebeurtenissen van de 20e eeuw.