
Türkiye'nin Gizli Harikaları
عجائب تركيا الخفية
كلمات مهمة
- keşifاكتشاف
- mirasتراث
- vadiوادي
- manastırدير
- yeraltıتحت الأرض
- freskجدارية
- medeniyetحضارة
- arkeolojiعلم الآثار
- kazıتنقيب
- tapınakمعبد
- kabartmaنقش بارز
- yaylaهضبة مرتفعة
كل الكلمات (27)
- sisضباب
- şelaleشلال
- termalحراري
- ovaسهل
- kalıntıأطلال
- taş işçiliğiحرفة الحجر
- rotaمسار
- uçurumجرف
- mezarقبر
- kıyıساحل
- baharatبهارات
- çarşıبازار
- otantikأصيل
- terasشرفة
- nekropolمدينة الموتى
Türkiye'ye her yıl milyonlarca turist gelir; ancak bunların çoğu aynı yerleri gezer: İstanbul'un tarihî yarımadasını, Ege'nin koylarını ve Antalya'nın plajlarını. Oysa Anadolu'nun içlerinde, dağların ardında ve derin vadilerde çok daha az bilinen bir Türkiye vardır.
يأتي إلى تركيا كل عام ملايين السياح، لكن معظمهم يزورون الأماكن نفسها: شبه الجزيرة التاريخية في إسطنبول، وخلجان بحر إيجه، وشواطئ أنطاليا. غير أن في قلب الأناضول، خلف الجبال وفي الوديان العميقة، تركيا أخرى أقل شهرة بكثير.
Bu Türkiye'de kayalara oyulmuş kiliseler, dağ başında devrilmiş tanrı heykelleri, taş sokaklı eski kasabalar ve sisli yaylalar vardır. Bazı yerlere ulaşmak için saatlerce yol gitmek gerekir. Ancak yolcuyu orada çoğu zaman kalabalıklar değil, sessizlik karşılar.
في هذه التركيا كنائس منحوتة في الصخر، وتماثيل آلهة مطروحة على قمة جبل، وبلدات قديمة بشوارع حجرية، ومراعٍ جبلية يلفها الضباب. والوصول إلى بعض هذه الأماكن يتطلب ساعات من السفر. لكن المسافر يجد هناك في الغالب السكون لا الزحام.
Kapadokya: Rüzgârın ve Suyun Yonttuğu Vadiler
كابادوكيا: وديان نحتتها الرياح والمياه
Kapadokya, Orta Anadolu'da Nevşehir, Kayseri, Niğde ve Aksaray arasında uzanan bölgenin adıdır. Milyonlarca yıl önce Erciyes ve Hasan dağlarından çıkan küller kalın bir tüf tabakası oluşturdu. Rüzgâr ve yağmur bu yumuşak kayayı zamanla aşındırdı; böylece peri bacası denen sivri, şapkalı kayalar ortaya çıktı. Göreme, Ürgüp, Uçhisar ve Avanos bu manzaranın ortasındaki kasabalardır.
كابادوكيا اسم المنطقة الممتدة بين نوشهير وقيصري ونيغدة وأقسراي في وسط الأناضول. قبل ملايين السنين كوّن رماد بركاني أرجيس وحسن طبقة سميكة من الصخر البركاني الطري. ومع الزمن نحتت الرياح والأمطار هذه الصخور الرخوة، فظهرت صخور مدببة تعلوها قبعات تُسمّى «مداخن الجن». وتقع بلدات غوريمه وأورغوب وأوتشحصار وأفانوس في قلب هذا المشهد.
İnsanlar da bu yumuşak kayayı oymayı erken öğrendi. Bizans döneminde keşişler vadilerdeki kayalara yüzlerce kilise oydu. Göreme Açık Hava Müzesi'ndeki kiliselerin duvarlarında yaklaşık bin yıllık freskler bugün de renklerini korur. Derinkuyu ve Kaymaklı'daki yeraltı şehirleri ise kat kat yerin altına iner; tehlike anında köylüler hayvanlarıyla birlikte buralara saklanırdı. Göreme ve çevresi 1985'ten beri UNESCO Dünya Mirası Listesi'ndedir.
وتعلّم الناس أيضًا منذ وقت مبكر أن يحفروا في هذه الصخور الرخوة. ففي العهد البيزنطي نحت الرهبان مئات الكنائس الصخرية في الوديان. وفي كنائس متحف غوريمه المفتوح ما زالت جداريات يقارب عمرها ألف عام تحتفظ بألوانها. أما مدن ديرينكويو وقايماقلي الجوفية فتنحدر تحت الأرض طابقًا بعد طابق، وكان القرويون يختبئون فيها مع مواشيهم وقت الخطر. وغوريمه وما حولها مدرجة في قائمة التراث العالمي لليونسكو منذ عام 1985.
Mardin: Mezopotamya'ya Bakan Taş Şehir
ماردين: مدينة حجرية تطل على بلاد الرافدين
Mardin, Güneydoğu Anadolu'da Mezopotamya ovasına bakan bir tepenin yamacına kurulmuştur. Evleri bal rengi kesme taştandır. Dar sokaklar birbirine merdivenlerle bağlanır. Şehirde bugün de Türkçe, Kürtçe, Arapça ve Süryanice konuşulur. Süryanice, İsa'nın da konuştuğu Aramicenin bugün yaşayan kollarından biridir.
تقوم ماردين على سفح تل يطل على سهل بلاد الرافدين في جنوب شرق الأناضول. بيوتها مبنية من حجر منحوت بلون العسل. وتتصل أزقتها الضيقة بعضها ببعض بالأدراج. وما زالت التركية والكردية والعربية والسريانية تُسمع في المدينة حتى اليوم. والسريانية فرع حي من فروع الآرامية، اللغة التي تكلّم بها المسيح.
Şehrin hemen dışındaki Deyrulzafaran Manastırı 5. yüzyılın sonunda kuruldu. Manastır 1932'ye kadar Süryani Ortodoks Patrikliğinin merkeziydi. Burada bugün de ayin yapılır. Şehrin içinde ise 12. yüzyıldan kalma Ulu Cami ile Kasımiye ve Zinciriye medreseleri görülmeye değer. Mardin'in tarihî kenti UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'ndedir.
تأسس دير الزعفران، الواقع خارج المدينة مباشرة، في أواخر القرن الخامس الميلادي. وظل حتى عام 1932 مقرًّا لبطريرك السريان الأرثوذكس. وما زالت الصلوات تقام فيه حتى اليوم. وفي داخل المدينة يستحق المسجد الكبير الذي يعود إلى القرن الثاني عشر، والمدرستان القاسمية والزنجيرية، الزيارة. والمدينة التاريخية في ماردين مدرجة في القائمة المؤقتة للتراث العالمي لليونسكو.
Nemrut Dağı: Bir Kralın Dağ Başındaki Mezarı
جبل نمرود: قبر ملك على قمة جبل
Adıyaman'daki Nemrut Dağı'nın zirvesi 2.100 metreyi aşar. Kommagene Kralı I. Antiokhos, MÖ 1. yüzyılda kendi mezarını bu zirveye yaptırdı. Mezarın üzerine kırma taşlardan yaklaşık 50 metre yüksekliğinde bir tümülüs yığıldı. Kral, çevredeki teraslara kendi heykelini Zeus, Apollon, Herakles ve Kommagene tanrıçasının dev heykelleriyle yan yana diktirdi.
ترتفع قمة جبل نمرود في أديامان أكثر من 2100 متر. وفي القرن الأول قبل الميلاد أمر أنطيوخوس الأول ملك كوماجين ببناء قبره على هذه القمة. وكُوِّم فوق القبر من الحجارة المكسرة تلّ ركامي يبلغ ارتفاعه نحو 50 مترًا. وعلى المصاطب المحيطة أقام الملك تمثاله جنبًا إلى جنب مع تماثيل ضخمة لزيوس وأبولو وهرقل وإلهة كوماجين.
Heykellerin başları zamanla gövdelerinden koptu ve yere düştü. Her biri yaklaşık iki metre yüksekliğindeki bu taş başlar bugün terasta yan yana durur. Ziyaretçilerin çoğu, gün doğumunu ya da gün batımını izlemek için dağa çıkar. Güneş yükselirken taş başların rengi griden altın sarısına döner. Nemrut Dağı 1987'den beri UNESCO Dünya Mirası Listesi'ndedir.
ومع مرور الزمن انفصلت رؤوس التماثيل عن أجسادها وسقطت على الأرض. واليوم تصطف هذه الرؤوس الحجرية، التي يبلغ ارتفاع كل منها نحو مترين، على المصطبة. ويصعد معظم الزوار الجبل لمشاهدة شروق الشمس أو غروبها. وحين تشرق الشمس يتحول لون الرؤوس الحجرية من الرمادي إلى الذهبي. وجبل نمرود مدرج في قائمة التراث العالمي لليونسكو منذ عام 1987.
Gizli Hazineler Hakkında İlginç Bilgiler
معلومات طريفة عن الكنوز الخفية
Kapadokya'daki Derinkuyu yeraltı şehri yaklaşık 85 metre derine iner. Tehlike anında burada binlerce kişinin hayvanlarıyla birlikte saklanabildiği tahmin edilir.
تنحدر مدينة ديرينكويو الجوفية في كابادوكيا إلى عمق نحو 85 مترًا. ويُقدَّر أن آلاف الناس كانوا يستطيعون الاختباء فيها مع مواشيهم وقت الخطر.
Gaziantep'teki Zeugma Mozaik Müzesi, dünyanın en büyük mozaik müzelerinden biridir. Mozaiklerin çoğu, antik Zeugma kenti Birecik Barajı'nın suları altında kalmadan önce kurtarıldı.
متحف زيوغما للفسيفساء في غازي عنتاب من أكبر متاحف الفسيفساء في العالم. وقد أُنقذت معظم لوحاته قبل أن تغمر مياه سد بيرجيك مدينة زيوغما القديمة.
Efes, Roma döneminde Anadolu'nun en büyük kentlerinden biriydi. Yaklaşık 25.000 kişilik tiyatrosu bugün de ayaktadır.
كانت أفسس في العهد الروماني من أكبر مدن الأناضول. وما زال مسرحها الذي يتسع لنحو 25 ألف شخص قائمًا حتى اليوم.
Trabzon'un Maçka ilçesindeki Sümela Manastırı, yaklaşık 1.200 metre yükseklikte sarp bir kayalığa kurulmuştur. Geleneğe göre manastırın kuruluşu 4. yüzyıla uzanır.
بُني دير سوميلا في قضاء ماتشكا بطرابزون على جرف صخري شديد الانحدار، على ارتفاع نحو 1200 متر. وبحسب التقليد يعود تأسيسه إلى القرن الرابع.
Türkiye'nin UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde 20'yi aşkın alanı vardır. Göbeklitepe, Efes ve Ani bunlardan yalnızca birkaçıdır.
لدى تركيا أكثر من 20 موقعًا في قائمة التراث العالمي لليونسكو. وما غوبكلي تبه وأفسس وآني إلا أمثلة قليلة منها.
Kommagene, Yunan ve Pers kültürlerini birleştiren küçük bir krallıktı. Kral Antiokhos kendini tanrılarla bir tuttu ve adına bir kült kurdu.
كانت كوماجين مملكة صغيرة جمعت بين الثقافتين اليونانية والفارسية. وقد ساوى الملك أنطيوخوس نفسه بالآلهة وأسس عبادة باسمه.
Karadeniz: Sisli Yaylalar, Yeşil Vadiler
البحر الأسود: مراعٍ ضبابية ووديان خضراء
Türkiye'nin kuzeyindeki Karadeniz kıyısı, Ege ve Akdeniz kıyılarından çok farklıdır. Bu bölgede yağmur boldur ve dağlar denize çok yakındır. Yamaçlar sık ormanlarla kaplıdır; köyler dik tepelere tutunmuş gibi görünür. Rize'nin çay bahçeleri, Artvin'in derin vadileri ve Trabzon'daki 13. yüzyıldan kalma Ayasofya, bölgenin en bilinen yerleridir.
يختلف ساحل البحر الأسود في شمال تركيا كثيرًا عن ساحلي بحر إيجه والبحر المتوسط. فالأمطار في هذه المنطقة غزيرة، والجبال قريبة جدًّا من البحر. وتكسو الغابات الكثيفة السفوح، وتبدو القرى كأنها متشبثة بالتلال الشديدة الانحدار. ومزارع الشاي في ريزه، ووديان أرتفين العميقة، وآيا صوفيا في طرابزون التي تعود إلى القرن الثالث عشر، هي أشهر معالم المنطقة.
Rize'nin Çamlıhemşin ilçesindeki Ayder Yaylası, Kaçkar Dağları'nın eteğinde kurulmuştur. Yayla, ahşap evleri ve kaplıcasıyla tanınır. Trabzon'daki Uzungöl'ün fotoğrafları sosyal medyada çok paylaşılır. Ancak gölün çevresindeki dağlarda saatlerce kimseyle karşılaşmadan yürümek mümkündür. Yazın Hemşin yaylalarında şenlikler yapılır, tulum eşliğinde horon tepilir.
تقع هضبة أيدر في قضاء تشاملي همشين بولاية ريزه عند سفح جبال كاتشكار. وهي معروفة ببيوتها الخشبية وينبوعها الحار. وتنتشر صور بحيرة أوزونغول في طرابزون كثيرًا على وسائل التواصل الاجتماعي. لكن في الجبال المحيطة بالبحيرة يمكن المشي ساعات دون لقاء أحد. وفي الصيف تقام الاحتفالات في مراعي همشين، ويرقص الناس الهورون على أنغام مزمار القربة «تولوم».
Göbeklitepe: Tarihi Yeniden Yazdıran Tepe
غوبكلي تبه: التل الذي أعاد كتابة التاريخ
Şanlıurfa'nın yaklaşık 15 kilometre kuzeydoğusundaki Göbeklitepe'de kazılar 1995'te başladı. Buradaki yapılar yaklaşık 11.500 yıl öncesine, MÖ 9600 civarına tarihlenir. Göbeklitepe bu yaşıyla Stonehenge'den 6.000, Mısır piramitlerinden de 7.000 yıl kadar eskidir. Dairesel yapıların ortasında, bazıları 5 metreyi bulan T biçimli dikilitaşlar yükselir. Taşların üzerinde tilki, yaban domuzu, yılan ve akbaba kabartmaları vardır.
بدأت الحفريات عام 1995 في غوبكلي تبه، على بعد نحو 15 كيلومترًا شمال شرق شانلي أورفا. ويعود تاريخ المنشآت هناك إلى نحو 11500 عام، أي إلى نحو عام 9600 قبل الميلاد. وبهذا العمر تكون غوبكلي تبه أقدم من ستونهنج بنحو 6000 عام، ومن أهرامات مصر بنحو 7000 عام. وفي وسط المنشآت الدائرية ترتفع أعمدة حجرية على شكل حرف T، يبلغ ارتفاع بعضها 5 أمتار. وعلى الحجارة نقوش بارزة لثعالب وخنازير برية وثعابين ونسور.
Göbeklitepe'yi asıl şaşırtıcı kılan, onu yapan insanlardır. Bu taşları henüz tarım yapmayan avcı-toplayıcılar dikti. Bilim insanları uzun süre, insanların önce tarıma geçtiğini, anıtsal yapıları ise daha sonra yaptığını düşünüyordu. Göbeklitepe bu sıranın tersi de olabileceğini gösterdi. Alan 2018'de UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne girdi. Yakındaki Karahantepe'de de benzer yapılar bulundu.
أما ما يجعل غوبكلي تبه مدهشة حقًّا فهم الناس الذين بنوها. فقد أقام هذه الحجارة صيادون وجامعو ثمار لم يكونوا يعرفون الزراعة بعد. وظل العلماء طويلًا يعتقدون أن البشر انتقلوا إلى الزراعة أولًا، ثم بنوا المنشآت الضخمة بعد ذلك. وأظهرت غوبكلي تبه أن الترتيب ربما كان معكوسًا. وأُدرج الموقع في قائمة التراث العالمي لليونسكو عام 2018. كما عُثر على منشآت مشابهة في موقع كاراهان تبه القريب.
Safranbolu: Ahşap Konakların Kasabası
صفران بولو: بلدة القصور الخشبية
Karabük'e bağlı Safranbolu, Osmanlı evlerinin en iyi korunduğu kasabalardan biridir. Evler taş temeller üzerinde yükselir; ahşap çatkılı, beyaz badanalı üst katlar sokağa doğru taşar. Kasaba 1994'te UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne alındı. Eski evlerin birçoğu bugün pansiyon ya da butik otel olarak hizmet verir. 17. yüzyıldan kalma Cinci Hanı da artık bir oteldir.
تُعد صفران بولو التابعة لولاية قره بوك من أفضل البلدات التي حُفظت فيها البيوت العثمانية. فالبيوت تقوم على أساسات حجرية، وتبرز طوابقها العليا ذات الهياكل الخشبية المطلية بالجير الأبيض فوق الشارع. وقد أُدرجت البلدة في قائمة التراث العالمي لليونسكو عام 1994. وكثير من البيوت القديمة يعمل اليوم نُزلًا أو فنادق صغيرة. وخان جنجي الذي يعود إلى القرن السابع عشر صار هو الآخر فندقًا.
Kasabanın adı safrandan gelir. Bu pahalı baharat yakındaki Davutobası köyünde hâlâ yetiştirilir ve sonbaharda toplanır. Çarşıda safranlı lokum, safran çayı, el yapımı bakır ve deri eşyalar satılır. Akşam turist kafileleri ayrılınca kasabaya sessizlik çöker. O saatlerde dar sokaklarda yürümek ayrı bir keyif verir.
تستمد البلدة اسمها من الزعفران. وما زالت هذه التوابل الغالية تُزرع في قرية داوود أوباسي القريبة وتُقطف في الخريف. ويُباع في السوق ملبن بالزعفران وشاي الزعفران ومصنوعات يدوية من النحاس والجلد. وفي المساء، حين تغادر المجموعات السياحية، يخيّم السكون على البلدة. والتجول في أزقتها الضيقة في تلك الساعة متعة خاصة.
Pamukkale ve Hierapolis: Beyaz Teraslar, Antik Kent
باموكالي وهيرابوليس: مدرجات بيضاء ومدينة أثرية
Denizli yakınlarındaki Pamukkale, uzaktan karla kaplı bir yamacı andırır. Ancak bu beyazlığın kaynağı kar değil, kireçtir. Yerin altından çıkan sıcak ve kireçli su yamaçtan aşağı akarken kireç tortusu bırakır. Böylece basamak basamak travertenler ve küçük havuzlar oluşur. Ziyaretçiler terasların bir bölümünde yalınayak yürüyebilir. Travertenleri korumak için ayakkabıyla girmek yasaktır.
من بعيد تبدو باموكالي القريبة من دنيزلي كأنها منحدر مكسو بالثلج. لكن هذا البياض لا يأتي من الثلج، بل من الكلس. فحين تخرج المياه الساخنة الغنية بالكلس من باطن الأرض وتنساب على المنحدر، تترك وراءها رواسب كلسية. وهكذا تتكون درجة بعد درجة مدرجات من الترافرتين وأحواض صغيرة. ويمكن للزوار المشي حفاة على جزء من المدرجات. ولحماية الترافرتين يُمنع الدخول إليها بالأحذية.
Terasların hemen üstünde antik Hierapolis kenti uzanır. Kenti MÖ 2. yüzyılda Bergama kralları kurdu, Roma döneminde ise Hierapolis bir kaplıca kenti olarak büyüdü. Büyük tiyatrosu, hamamları ve Anadolu'nun en büyük antik mezarlıklarından biri bugün de görülebilir. İtalyan arkeologlar 2013'te Plutonion'u buldu. Zehirli gaz çıkan bu mağara, eski inanışa göre yeraltı dünyasının kapısıydı. Pamukkale ve Hierapolis 1988'den beri UNESCO Dünya Mirası Listesi'ndedir.
وفوق المدرجات مباشرة تمتد مدينة هيرابوليس الأثرية. أسسها ملوك برغامة في القرن الثاني قبل الميلاد، ثم نمت هيرابوليس في العهد الروماني لتصبح مدينة استشفاء بالمياه الحارة. وما زال مسرحها الكبير وحماماتها وإحدى أكبر المقابر القديمة في الأناضول قائمة حتى اليوم. وفي عام 2013 عثر علماء آثار إيطاليون على «البلوتونيون». وكان هذا الكهف الذي يخرج منه غاز سام، وفق المعتقدات القديمة، بوابة العالم السفلي. وباموكالي وهيرابوليس مدرجتان في قائمة التراث العالمي لليونسكو منذ عام 1988.
Doğu Anadolu: Ani'den Van Gölü'ne
شرق الأناضول: من آني إلى بحيرة وان
Doğu Anadolu, uzak olduğu ve kışları sert geçtiği için az ziyaretçi alır. Kars'ın 45 kilometre kadar doğusundaki Ani, Ermenistan sınırının hemen yanında, ıssız bir yaylada yer alır. Ani, 10. ve 11. yüzyıllarda Ermeni Bagratlı Krallığı'nın başkentiydi ve dönemin büyük şehirlerinden biriydi. Bugün rüzgârlı düzlükte surlar, kiliseler, bir cami ve saray kalıntıları dağınık hâlde durur. Ani 2016'da UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne girdi.
لا يزور شرق الأناضول إلا قليلون، لأنه بعيد وشتاؤه قاسٍ. وتقع آني، على بعد نحو 45 كيلومترًا شرق قارص، على هضبة موحشة بجوار الحدود الأرمينية مباشرة. وكانت آني في القرنين العاشر والحادي عشر عاصمة المملكة الأرمنية البقرادونية، ومن كبرى مدن عصرها. واليوم تتناثر الأسوار والكنائس ومسجد وأطلال قصر على سهل تعصف به الرياح. وأُدرجت آني في قائمة التراث العالمي لليونسكو عام 2016.
Van Gölü, Türkiye'nin en büyük gölüdür. Suyu sodalı olduğu için içilmez ve gölde yalnızca inci kefali yaşayabilir. Göldeki Akdamar Adası'nda 10. yüzyılda yapılmış Akdamar Kilisesi bulunur. Kilisenin dış duvarlarındaki kabartmalarda Âdem ile Havva'dan Davut ile Golyat'a kadar pek çok sahne vardır. Van, kahvaltısıyla da ünlüdür. Otlu peynir, murtuğa, kaymak ve bal, Van kahvaltısının vazgeçilmezleridir.
بحيرة وان أكبر بحيرة في تركيا. ومياهها قلوية لا تصلح للشرب، ولا يعيش فيها سوى نوع واحد من السمك يُسمّى «إنجي كفالي». وعلى جزيرة أختمار في البحيرة تقوم كنيسة أختمار التي بُنيت في القرن العاشر. وتصوّر النقوش البارزة على جدرانها الخارجية مشاهد كثيرة، من آدم وحواء إلى داود وجالوت. وتشتهر وان أيضًا بفطورها. فالجبن بالأعشاب و«المرتوغة» والقشطة والعسل من أساسيات فطور وان.
Likya Yolu: Akdeniz Kıyısında Yürüyüş
الطريق الليقي: مشي على ساحل المتوسط
Likya Yolu, Fethiye yakınlarından Antalya'ya kadar uzanan, 500 kilometreyi aşan bir yürüyüş yoludur. İşaretli parkuru 1990'ların sonunda İngiliz yürüyüşçü Kate Clow açtı. Yol, antik Likya'nın kaya mezarlarının yanından, çam ormanlarının içinden, denize bakan yamaçlardan ve küçük köylerden geçer. Yolun tamamını yürümek bir ay kadar sürer, bu yüzden çoğu kişi birkaç günlük bir bölümünü seçer.
الطريق الليقي درب للمشي يزيد طوله على 500 كيلومتر، يمتد من قرب فتحية حتى أنطاليا. وقد افتتحت المسار المعلَّم في أواخر التسعينيات المتنزهة البريطانية كيت كلو. ويمر الطريق بجوار المقابر الصخرية لليقيا القديمة، وعبر غابات الصنوبر، وعلى منحدرات تطل على البحر، وفي قرى صغيرة. ويستغرق قطع الطريق كله نحو شهر، ولهذا يختار معظم الناس جزءًا منه يستغرق أيامًا قليلة.
Yol üzerinde Ksanthos, Patara, Myra ve Olympos gibi antik kentler vardır. Noel Baba efsanesinin kaynağı olan Aziz Nikolaos Patara'da doğdu ve bugünkü Demre olan Myra'da piskoposluk yaptı. Onun adını taşıyan kilise de Demre'dedir. Kekova'da yarısı suya gömülü antik kent kalıntıları tekneden görülebilir. Olympos yakınlarındaki Yanartaş'ta ise kayaların arasından çıkan doğal gaz binlerce yıldır yanmaktadır.
وعلى الطريق مدن أثرية مثل كسانثوس وباتارا وميرا وأولمبوس. ووُلد القديس نيقولاوس، أصل أسطورة بابا نويل، في باتارا، وكان أسقفًا في ميرا، أي ديمره الحالية. والكنيسة التي تحمل اسمه موجودة كذلك في ديمره. وفي كيكوفا يمكن رؤية أطلال مدينة قديمة غمر البحر نصفها من على متن قارب. أما في يانارتاش قرب أولمبوس فيشتعل منذ آلاف السنين غاز طبيعي يتسرب من بين الصخور.
Gaziantep: Baklavanın ve Fıstığın Şehri
غازي عنتاب: مدينة البقلاوة والفستق
Gaziantep, Türkiye'de en çok yemekleriyle anılan şehirlerden biridir. UNESCO, şehri 2015'te gastronomi alanında Yaratıcı Şehirler Ağı'na aldı. Antep baklavası, Avrupa Birliği'nde coğrafi işaretle korunan ilk Türk ürünü oldu. Şehirde dünyanın en büyük mozaik müzelerinden biri olan Zeugma Mozaik Müzesi de bulunur. Müzenin en ünlü eseri 'Çingene Kızı' mozaiğidir.
غازي عنتاب من أكثر المدن التركية شهرة بطعامها. وفي عام 2015 ضمّتها اليونسكو إلى شبكة المدن المبدعة في مجال فن الطهي. وكانت بقلاوة عنتاب أول منتج تركي يُحمى بمؤشر جغرافي في الاتحاد الأوروبي. وفي المدينة أيضًا متحف زيوغما للفسيفساء، وهو من أكبر متاحف الفسيفساء في العالم. وأشهر قطعه لوحة «الفتاة الغجرية».
Antep mutfağında kebaplar, yuvarlama ve ali nazik gibi yemekler, bol fıstıklı tatlılar ve kahvaltıda yenen katmer öne çıkar. Bakırcılar Çarşısı'nda ustalar bugün de çekiçle bakır döver. Şehrin ortasındaki tepede yükselen Gaziantep Kalesi'nin kökeni Roma dönemine uzanır. Kale daha sonra Bizans, Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinde onarıldı ve genişletildi.
يبرز في مطبخ عنتاب الكباب، وأطباق مثل اليوفارلاما وعلي نازيك، والحلويات المليئة بالفستق، والقطمر الذي يؤكل في الفطور. وفي سوق النحاسين ما زال الحرفيون يطرقون النحاس بأيديهم. ويعود أصل قلعة غازي عنتاب، القائمة على تل في وسط المدينة، إلى العهد الروماني. ثم رُمّمت ووُسّعت لاحقًا في عهود البيزنطيين والسلاجقة والعثمانيين.
Son Söz: Bilinen Rotaların Dışında
كلمة أخيرة: بعيدًا عن المسارات المعروفة
Bu yazıdaki yerler birbirine hiç benzemez. Kapadokya'nın peri bacaları, Karadeniz'in sisli yaylaları, Mardin'in taş sokakları ve Gaziantep'in bakırcı çarşısı aynı ülkenin farklı yüzleridir. Aralarındaki mesafe bazen bin kilometreyi geçer.
الأماكن التي يتناولها هذا المقال لا يشبه بعضها بعضًا أبدًا. فمداخن الجن في كابادوكيا، والمراعي الضبابية على البحر الأسود، وشوارع ماردين الحجرية، وسوق النحاسين في غازي عنتاب، وجوه مختلفة لبلد واحد. والمسافة بينها تتجاوز أحيانًا ألف كيلومتر.
Bu yerlerin çoğuna otobüsle ya da kiralık arabayla ulaşılabilir. Yolculuk sırasında biraz Türkçe bilmek büyük kolaylık sağlar. Köy kahvesinde yol sormak, pansiyon sahibiyle sohbet etmek ya da çarşıda pazarlık yapmak için birkaç cümle yeter. Gezginler en iyi tavsiyeleri çoğu zaman bu küçük sohbetlerden alır.
يمكن الوصول إلى معظم هذه الأماكن بالحافلة أو بسيارة مستأجرة. وفي الطريق تنفع معرفة قليل من التركية كثيرًا. فبضع جمل تكفي لسؤال الطريق في مقهى قرية، أو للدردشة مع صاحب نُزل، أو للمساومة في السوق. وكثيرًا ما يحصل المسافرون على أفضل النصائح من هذه الأحاديث القصيرة.
في التطبيق المجاني يمكنك الاستماع إلى هذا النص والضغط على أي كلمة لمعرفة معناها.