
History of Chocolate
Geschiedenis van chocolade
Belangrijke woorden
- cacaocacao
- fermentfermenteren
- ceremonialceremonieel
- currencyvaluta
- conquistadorconquistador
- nobilityadel
- antioxidantantioxidant
- plantationplantage
- exploitationuitbuiting
- confectioneryzoetwaren
- condensedgecondenseerd
- flavonoidflavonoïde
Alle 30 woorden
- hydraulichydraulisch
- sacredheilig
- moderationmatiging
- archaeologistarcheoloog
- bitterbitter
- refineraffineren
- medicinalgeneeskrachtig
- supply chaintoeleveringsketen
- tropicaltropisch
- prosperitywelvaart
- cognitivecognitief
- palategehemelte
- fair tradeeerlijke handel
- roastroosteren
- luxuryluxe
- spicespecerij
- colonialismkolonialisme
- cultivationteelt
Chocolate is one of the most popular foods on Earth, and people eat millions of tons of it every year. Yet for most of its history, nobody ate chocolate at all. People drank it.
Chocolade is een van de geliefdste voedingsmiddelen ter wereld, en elk jaar worden er miljoenen tonnen van gegeten. Toch at bijna niemand chocolade gedurende het grootste deel van de geschiedenis. Men dronk het.
It started as a bitter, spicy drink in ancient Mexico and Central America, and it took more than three thousand years to become the sweet bar we find in every supermarket. Along the way it passed through temples, royal courts, London clubs and Swiss factories.
Het begon als een bittere, pittige drank in het oude Mexico en Midden-Amerika, en het duurde meer dan drieduizend jaar voordat het de zoete reep werd die je nu in elke supermarkt vindt. Onderweg kwam het langs tempels, koningshoven, Londense clubs en Zwitserse fabrieken.
Where Cacao Began
Waar cacao vandaan komt
The cacao tree's scientific name, Theobroma cacao, comes from Greek and means "food of the gods." The Swedish scientist Carl Linnaeus gave it that name in 1753. The tree first grew wild in the upper Amazon in South America, and the oldest known traces of cacao, found on pottery in Ecuador, are about 5,300 years old.
De wetenschappelijke naam van de cacaoboom, Theobroma cacao, komt uit het Grieks en betekent ‘voedsel van de goden’. De Zweedse natuuronderzoeker Carl Linnaeus gaf hem die naam in 1753. De boom groeide oorspronkelijk in het wild in het bovenste Amazonegebied in Zuid-Amerika, en de oudste bekende sporen van cacao, gevonden op aardewerk in Ecuador, zijn ongeveer 5300 jaar oud.
In Mexico and Central America, people were using cacao by around 1500 BCE, among them the Olmecs of southern Mexico. The earliest drinks may have been made not from the beans but from the sweet white pulp around them, which was left to ferment into a mildly alcoholic drink.
In Mexico en Midden-Amerika gebruikte men cacao al rond 1500 v.Chr., onder anderen de Olmeken in het zuiden van Mexico. De eerste dranken werden misschien niet van de bonen gemaakt, maar van het zoete witte vruchtvlees eromheen. Dat liet men gisten tot een licht alcoholische drank.
Chocolate Among the Maya and Aztecs
Chocolade bij de Maya's en de Azteken
For the Maya, cacao was sacred. They painted cacao trees in their art, placed cacao vessels in royal tombs, and told stories in which the gods gave the plant to humans. They called it kakaw. To make their drink, they ground roasted beans and mixed them with water, chili and cornmeal, then poured the liquid from one pot into another to create a thick foam.
Voor de Maya's was cacao heilig. Ze schilderden cacaobomen in hun kunst, legden cacaovaten in koninklijke graven en vertelden verhalen waarin de goden de plant aan de mensen schonken. Ze noemden het kakaw. Voor hun drank maalden ze geroosterde bonen en mengden die met water, chilipeper en maïsmeel. Daarna goten ze de vloeistof van de ene pot in de andere, zodat er een dikke schuimlaag ontstond.
The Aztecs lived in the dry highlands, where cacao could not grow, so they got their beans through trade and as tribute from conquered regions. Spanish writers claimed that Emperor Moctezuma drank huge amounts of it. Cacao beans also worked as money: a price list from 1545 says a turkey hen cost 100 beans.
De Azteken woonden op de droge hoogvlakte, waar geen cacao groeide. Ze kregen de bonen daarom via de handel en als schatting van veroverde gebieden. Volgens Spaanse schrijvers dronk keizer Moctezuma er enorme hoeveelheden van. Cacaobonen dienden ook als geld: volgens een prijslijst uit 1545 kostte een kalkoenhen 100 bonen.
Chocolate Arrives in Europe
Chocolade komt naar Europa
Christopher Columbus saw cacao beans in 1502, on his fourth voyage, but paid little attention to them. Europeans only got to know chocolate after the Spanish conquest of Mexico in the 1520s. A popular story says Hernán Cortés took beans home to the king around 1528, but the first recorded cacao in Spain arrived in 1544, as a gift from a group of Maya nobles to Prince Philip.
Christoffel Columbus zag in 1502, op zijn vierde reis, cacaobonen, maar schonk er weinig aandacht aan. Pas na de Spaanse verovering van Mexico in de jaren 1520 leerden Europeanen chocolade echt kennen. Volgens een bekend verhaal nam Hernán Cortés rond 1528 bonen mee voor de koning, maar de eerste gedocumenteerde cacao kwam in 1544 in Spanje aan, als geschenk van een groep Maya-edelen aan prins Filips.
At first many Spaniards found the bitter drink hard to like. They soon sweetened it with sugar and flavored it with cinnamon and vanilla, and it became fashionable among the nobility. For several decades chocolate remained mostly a Spanish taste. It reached Italy, France and England only in the 1600s.
Veel Spanjaarden konden de bittere drank eerst niet waarderen. Al snel zoetten ze hem met suiker en kruidden ze hem met kaneel en vanille, en bij de adel werd hij mode. Tientallen jaren lang bleef chocolade vooral een Spaanse smaak. Pas in de zeventiende eeuw bereikte hij Italië, Frankrijk en Engeland.
The Age of Chocolate Houses
Het tijdperk van de chocoladehuizen
London's first chocolate house opened in 1657, run by a Frenchman. Like the coffee houses of the time, these were places where people met to read the news, talk politics and do business. White's, which opened as a chocolate house in 1693, later became one of London's most exclusive gentlemen's clubs, and it still exists today.
Het eerste chocoladehuis van Londen ging in 1657 open en werd gerund door een Fransman. Net als in de koffiehuizen van die tijd kwamen mensen er samen om het nieuws te lezen, over politiek te praten en zaken te doen. White's, in 1693 geopend als chocoladehuis, werd later een van de meest exclusieve herenclubs van Londen en bestaat nog steeds.
Chocolate remained a drink for the rich throughout the 17th and early 18th centuries. Cacao had to cross the Atlantic, it was heavily taxed, and grinding the beans by hand took hours. Most ordinary people never tasted a cup of hot chocolate in their lives.
De hele zeventiende en vroege achttiende eeuw bleef chocolade een drank voor rijken. De cacao moest de Atlantische Oceaan over, er werd zwaar belasting op geheven en het malen van de bonen met de hand kostte uren. De meeste gewone mensen hebben nooit van hun leven een kop warme chocolademelk geproefd.
Factories and the First Chocolate Bars
Fabrieken en de eerste repen
The big change came with machines. In 1828 the Dutch chocolate maker Coenraad van Houten patented a press that squeezed most of the fat, called cocoa butter, out of roasted cacao beans. What was left could be ground into a fine powder, cocoa, which mixed easily with water and was cheaper to produce.
De grote verandering kwam met de machines. In 1828 kreeg de Nederlandse chocolademaker Coenraad van Houten octrooi op een pers die het grootste deel van het vet, de cacaoboter, uit geroosterde cacaobonen perste. Wat overbleef kon tot een fijn poeder worden gemalen, cacao, dat makkelijk met water mengde en goedkoper te maken was.
In 1847 the British company J. S. Fry & Sons mixed cocoa powder, sugar and melted cocoa butter into a paste that could be pressed into a mold. The first modern chocolate bar was born. In 1875 the Swiss chocolate maker Daniel Peter created milk chocolate, using condensed milk from his neighbor in Vevey, Henri Nestlé. Four years later Rodolphe Lindt invented the conche, a machine that stirred chocolate for days and finally made it smooth and creamy.
In 1847 mengde het Britse bedrijf J. S. Fry & Sons cacaopoeder, suiker en gesmolten cacaoboter tot een massa die in een vorm kon worden geperst. De eerste moderne chocoladereep was geboren. In 1875 maakte de Zwitserse chocolatier Daniel Peter melkchocolade, met gecondenseerde melk van zijn buurman in Vevey, Henri Nestlé. Vier jaar later vond Rodolphe Lindt de conche uit, een machine die chocolade dagenlang roerde en hem eindelijk glad en romig maakte.
The Big Chocolate Companies
De grote chocoladebedrijven
Many brands that are still on supermarket shelves grew big in the late 19th and early 20th centuries: Cadbury in England, Nestlé and Lindt in Switzerland, and Hershey in the United States. Milton Hershey went further than most. In 1903 he started building a factory in rural Pennsylvania, and around it a whole town for his workers, with houses, schools, a park and streetcars. The town is still called Hershey.
Veel merken die nog steeds in de supermarkt liggen, werden groot aan het eind van de negentiende en het begin van de twintigste eeuw: Cadbury in Engeland, Nestlé en Lindt in Zwitserland en Hershey in de Verenigde Staten. Milton Hershey ging verder dan de meesten. In 1903 begon hij op het platteland van Pennsylvania een fabriek te bouwen, en eromheen een hele stad voor zijn arbeiders, met huizen, scholen, een park en trams. De stad heet nog altijd Hershey.
These companies spent heavily on advertising and attractive packaging, and boxes of chocolates became a popular gift. In both world wars, soldiers carried chocolate as emergency food. By the 1950s, chocolate had changed from a rare luxury into an everyday treat that almost anyone in Europe or North America could afford.
Deze bedrijven gaven veel geld uit aan reclame en aantrekkelijke verpakkingen, en dozen bonbons werden een populair cadeau. In beide wereldoorlogen hadden soldaten chocolade bij zich als noodrantsoen. In de jaren vijftig was chocolade geen zeldzame luxe meer, maar een alledaagse lekkernij die bijna iedereen in Europa en Noord-Amerika kon betalen.
Types of Chocolate
Soorten chocolade
Dark chocolate has a high percentage of cacao and little or no milk, which makes it more bitter. It is also the richest in flavonoids, plant compounds that act as antioxidants. Milk chocolate contains milk powder or condensed milk, so it tastes sweeter and creamier, and it usually has much less cacao.
Pure chocolade bevat veel cacao en weinig of geen melk, waardoor hij bitterder is. Hij bevat ook de meeste flavonoïden, plantenstoffen die als antioxidanten werken. Melkchocolade bevat melkpoeder of gecondenseerde melk, dus smaakt zoeter en romiger, en heeft meestal veel minder cacao.
White chocolate contains cocoa butter, sugar and milk, but none of the dark cocoa solids. That is why it is pale and very sweet, and why some people say it is not real chocolate at all. The newest type is ruby chocolate, introduced by the Swiss company Barry Callebaut in 2017. It is pink without any added color, and the company has never fully explained how it is made.
Witte chocolade bevat cacaoboter, suiker en melk, maar niets van de donkere cacaobestanddelen. Daarom is hij zo licht en heel zoet, en daarom zeggen sommigen dat het geen echte chocolade is. De nieuwste soort is ruby chocolade, in 2017 gepresenteerd door het Zwitserse bedrijf Barry Callebaut. Hij is roze zonder toegevoegde kleurstof, en het bedrijf heeft nooit helemaal uitgelegd hoe hij wordt gemaakt.
Chocolate and Health
Chocolade en gezondheid
People have argued about chocolate and health for centuries. The Aztecs used cacao in medicines, for example against tiredness, and in 17th-century Europe doctors debated whether the new drink was good or bad for the body.
Al eeuwenlang wordt er gediscussieerd over chocolade en gezondheid. De Azteken gebruikten cacao in geneesmiddelen, bijvoorbeeld tegen vermoeidheid, en in het Europa van de zeventiende eeuw debatteerden artsen over de vraag of de nieuwe drank goed of slecht was voor het lichaam.
Today most research focuses on flavonoids, which are found mainly in dark chocolate. Some studies have linked small amounts of dark chocolate to slightly lower blood pressure and better blood flow. But most chocolate bars are also full of sugar and fat, which can cancel out these benefits, so a small piece is a better choice than a whole bar.
Tegenwoordig richt het onderzoek zich vooral op flavonoïden, die vooral in pure chocolade zitten. Sommige studies verbinden kleine hoeveelheden pure chocolade met een iets lagere bloeddruk en een betere doorbloeding. Maar de meeste repen zitten ook vol suiker en vet, die deze voordelen kunnen tenietdoen. Een klein stukje is dus een betere keuze dan een hele reep.
The Dark Side of Chocolate
De schaduwkant van chocolade
Chocolate also has a darker history. From the 1600s on, enslaved Africans worked on cacao plantations in Venezuela, Brazil and the Caribbean. Even in the early 1900s, workers on the Portuguese islands of São Tomé and Príncipe lived almost like slaves, and in 1909 Cadbury stopped buying cacao from there after reports exposed the conditions.
Chocolade heeft ook een duistere geschiedenis. Vanaf de zeventiende eeuw werkten tot slaaf gemaakte Afrikanen op cacaoplantages in Venezuela, Brazilië en het Caribisch gebied. Zelfs begin twintigste eeuw leefden arbeiders op de Portugese eilanden Sao Tomé en Principe nog bijna als slaven, en in 1909 stopte Cadbury met het kopen van cacao daar nadat rapporten de omstandigheden aan het licht hadden gebracht.
Problems remain today. About 60 percent of the world's cacao comes from just two West African countries, Ivory Coast and Ghana, where many farmers earn very little. A 2020 study estimated that more than 1.5 million children were working on cacao farms in these two countries. Fair-trade labels and company programs try to improve pay and conditions, but progress has been slow.
Ook nu zijn er nog problemen. Ongeveer 60 procent van alle cacao ter wereld komt uit slechts twee West-Afrikaanse landen, Ivoorkust en Ghana, waar veel boeren heel weinig verdienen. Een studie uit 2020 schatte dat meer dan 1,5 miljoen kinderen op cacaoboerderijen in deze twee landen werkten. Fairtradekeurmerken en programma's van bedrijven proberen lonen en arbeidsomstandigheden te verbeteren, maar het gaat langzaam.
Facts About Chocolate
Feiten over chocolade
It takes about 400 cacao beans to make one pound (450 grams) of chocolate.
Voor een pond (ongeveer 450 gram) chocolade zijn ongeveer 400 cacaobonen nodig.
The word "chocolate" came into English through Spanish from Nahuatl, the Aztec language, but its exact origin is still debated.
Het woord ‘chocolate’ kwam via het Spaans in het Engels terecht, vanuit het Nahuatl, de taal van de Azteken, maar de precieze herkomst is nog altijd omstreden.
The Swiss eat around 10 kilograms of chocolate per person every year, one of the highest amounts in the world.
Zwitsers eten ongeveer 10 kilo chocolade per persoon per jaar, een van de hoogste hoeveelheden ter wereld.
Cocoa butter melts just below body temperature, which is why chocolate melts in your mouth.
Cacaoboter smelt net onder lichaamstemperatuur, en daarom smelt chocolade in je mond.
The Spanish soldier Bernal Díaz wrote that about 50 jugs of foaming chocolate were prepared for Moctezuma's meals.
De Spaanse soldaat Bernal Díaz schreef dat er voor de maaltijden van Moctezuma zo'n 50 kannen schuimende chocolade werden klaargemaakt.
Cacao pods grow straight out of the tree's trunk, and a tree usually gives good harvests for about 25 years.
Cacaovruchten groeien direct aan de stam van de boom, en een boom geeft meestal zo'n 25 jaar lang goede oogsten.
From Temple to Supermarket
Van tempel tot supermarkt
Chocolate began as a sacred drink in ancient Mexico and Central America, and today it is a global industry worth more than 100 billion dollars a year. On the way it crossed the Atlantic, made great fortunes in Europe and America, and caused great suffering on plantations.
Chocolade begon als heilige drank in het oude Mexico en Midden-Amerika en is nu een wereldwijde industrie van meer dan 100 miljard dollar per jaar. Onderweg stak het de Atlantische Oceaan over, leverde het grote fortuinen op in Europa en Amerika en veroorzaakte het veel leed op de plantages.
Every bar in a supermarket carries a piece of that history: the foam of the Maya, Spanish sugar, a Dutch press, Swiss milk and, too often, the work of poorly paid farmers in West Africa.
Elke reep in de supermarkt draagt een stukje van die geschiedenis in zich: het schuim van de Maya's, Spaanse suiker, een Nederlandse pers, Zwitserse melk en, te vaak, het werk van slecht betaalde boeren in West-Afrika.
In de gratis app hoor je de tekst voorgelezen en tik je op een woord om te zien wat het betekent.