Czas przeszły w języku arabskim

⁨الْمَاضِي⁩

Lekcja 13 z 18Dalej: Czas teraźniejszy w języku arabskim →

Arabski czas przeszły łatwo utworzyć. Każda forma to temat czasu przeszłego plus końcówka, która pokazuje, kto wykonał czynność: ⁨كَتَبَ⁩ (on napisał), ⁨كَتَبْتُ⁩ (ja napisałem), ⁨كَتَبْنَا⁩ (my napisaliśmy).

Forma podstawowa

Najprostsza forma czasownika znaczy „on to zrobił”: ⁨كَتَبَ⁩ (on napisał). W tej formie podają czasowniki słowniki, a znaczenie niosą trzy litery rdzenia: ⁨ك ت ب⁩. Ostatnia samogłoska należy do formy czasownika i nie jest końcówką przypadka, dlatego zawsze się ją pisze: ⁨كَتَبَ⁩, ⁨كَتَبْتُ⁩.

Wszystkie osoby

Odrzuć ostatnią samogłoskę ⁨كَتَبَ⁩, a zostanie temat ⁨كَتَب⁩. Potem dodaj końcówkę. Arabski ma formy dla jednej osoby, dla dwóch (liczba podwójna) i dla grupy, a przy „ty”, „wy” i „oni” odróżnia mężczyzn od kobiet.

ZaimekCzas przeszłyZnaczenie
أَنَاكَتَبْتُnapisałem, napisałam
نَحْنُكَتَبْنَاnapisaliśmy
أَنْتَكَتَبْتَnapisałeś (do mężczyzny)
أَنْتِكَتَبْتِnapisałaś (do kobiety)
أَنْتُمَاكَتَبْتُمَاwy dwoje napisaliście
أَنْتُمْكَتَبْتُمْnapisaliście (mężczyźni lub grupa mieszana)
أَنْتُنَّكَتَبْتُنَّnapisałyście (kobiety)
هُوَكَتَبَon napisał
هِيَكَتَبَتْona napisała
هُمَاكَتَبَاoni dwaj napisali
هُمَاكَتَبَتَاone dwie napisały
هُمْكَتَبُواoni napisali (mężczyźni lub grupa mieszana)
هُنَّكَتَبْنَone napisały

Końcówka już pokazuje osobę, więc zaimek zwykle się pomija: samo ⁨كَتَبْتُ⁩ znaczy „napisałem”. Zaimka używaj tylko dla podkreślenia. Końcówkę ⁨ـُوا⁩ pisze się z alifem, którego się nie wymawia: ⁨كَتَبُوا⁩.

Najpierw czasownik

Zdania arabskie często zaczynają się od czasownika. Gdy czasownik stoi przed podmiotem, zostaje w liczbie pojedynczej, nawet jeśli podmiotem są dwie osoby albo grupa. Pokazuje tylko, czy podmiot jest rodzaju męskiego, czy żeńskiego.

كَتَبَ الطُّلَّاب الدَّرْس.Studenci napisali lekcję.Przed podmiotem w liczbie mnogiej ⁨كَتَبَ⁩ zostaje w liczbie pojedynczej.
ذَهَبَ الْوَلَدَان إِلَى الْمَدْرَسَة.Dwaj chłopcy poszli do szkoły.
ذَهَبَتِ الْبَنَات إِلَى السُّوق.Dziewczyny poszły na targ.Przed ⁨ال⁩ końcówkę ⁨ـَتْ⁩ czyta się ⁨ـَتِ⁩.

Sprawdź się

5 krótkich pytań do tej lekcji. Ile odpowiedzi trafisz?

0 XP
Pytanie 1 z 5

Wybierz poprawną odpowiedź.

هُوَ ___ الْبَاب بِهُدُوء. (فَتَحَ)

Najpierw podmiot

Gdy podmiot stoi na początku, czasownik w pełni się z nim zgadza: liczba podwójna dla dwóch, mnoga dla grupy, a do tego rodzaj męski lub żeński.

الطُّلَّاب كَتَبُوا الدَّرْس.Studenci napisali lekcję.
الْوَلَدَان ذَهَبَا إِلَى الْمَدْرَسَة.Dwaj chłopcy poszli do szkoły.
الْبَنَات ذَهَبْنَ إِلَى السُّوق.Dziewczyny poszły na targ.

Częste czasowniki

Większość codziennych czasowników odmienia się dokładnie jak ⁨كَتَبَ⁩. Ucz się razem formy „on” i formy „ja”.

OnJaZnaczenie
ذَهَبَذَهَبْتُposzedł
جَلَسَجَلَسْتُusiadł
أَكَلَأَكَلْتُzjadł
شَرِبَشَرِبْتُwypił
فَتَحَفَتَحْتُotworzył
دَرَسَدَرَسْتُuczył się
عَمِلَعَمِلْتُpracował
رَجَعَرَجَعْتُwrócił

Kilka czasowników z długą samogłoską w środku skraca ją przed końcówkami takimi jak ⁨ـْتُ⁩: ⁨كَانَ⁩ (on był) zmienia się w ⁨كُنْتُ⁩ (ja byłem), a ⁨زَارَ⁩ (on odwiedził) w ⁨زُرْتُ⁩ (ja odwiedziłem). Ucz się ich, gdy je spotkasz.

Częste błędy

  • Liczba mnoga czasownika przed podmiotem w liczbie mnogiej: mów ⁨ذَهَبَ الطُّلَّاب⁩, a nie ⁨ذَهَبُوا الطُّلَّاب⁩.
  • Liczba pojedyncza czasownika po podmiocie: mów ⁨الطُّلَّاب ذَهَبُوا⁩, a nie ⁨الطُّلَّاب ذَهَبَ⁩.
  • Mylenie końcówek dla „ja” i „ty”: ⁨كَتَبْتُ⁩ to „napisałem”, ⁨كَتَبْتَ⁩ to „napisałeś” do mężczyzny, a ⁨كَتَبْتِ⁩ „napisałaś” do kobiety.
  • Zapominanie o żeńskim ⁨ـَتْ⁩: mów ⁨ذَهَبَتْ مَرْيَم⁩, a nie ⁨ذَهَبَ مَرْيَم⁩.
  • Pomijanie niemego alifu: pisz ⁨كَتَبُوا⁩, a nie ⁨كَتَبُو⁩.

Przykładowe zdania

شَرِبْتُ الْقَهْوَة فِي الصَّبَاح.Rano wypiłem kawę.
دَرَسْنَا الْعَرَبِيَّة فِي الْقَاهِرَة.Uczyliśmy się arabskiego w Kairze.
هَلْ أَكَلْتِ يَا سَارَة؟Jadłaś już, Saro?
رَجَعَ أَبِي مِنَ الْعَمَل.Mój tata wrócił z pracy.
سَكَنَتْ أُخْتِي فِي لَنْدَن سَنَتَيْن.Moja siostra mieszkała dwa lata w Londynie.
كُنْتُ مَرِيضًا أَمْس.Wczoraj byłem chory.⁨كَانَ⁩ zmienia się w ⁨كُنْتُ⁩.

Z bloga

Learn Arabic już 1 grudnia

Aplikacja jest prawie gotowa: alfabet arabski od zera, gramatyka, ponad 2500 słówek z nagraniami i klasyka w oryginale, np. „Złamane skrzydła” Khalila Gibrana. Zostaw e-mail, a damy ci znać w dniu premiery.

Jeden e-mail w dniu premiery. Nic więcej.

Inne lekcje gramatyki arabskiej